Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Απομαγνητοφώνηση. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα Απομαγνητοφώνηση. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Κυριακή 30 Οκτωβρίου 2016

Αποσπασματική απομαγνητοφώνηση της διάλεξης του Ν. Λυγερού: "Ανασκόπηση Μέλλοντος Ελληνισμού".

Ν. Λυγερός: - ..."Άρα, προσπαθώ να σας πω οτι το πρώτο πράγμα που μας διδάσκει ο Ελληνισμός είναι οτι μόνο οι νεκροί δεν έχουν προβλήματα. Προτιμάτε να έχετε προβλήματα ή να είστε νεκροί; Δεν κατάλαβα, το σκέφτεστε κιόλας;
Ακροατής: -Θέλουμε όλοι προβλήματα.
Ν. Λυγερός: -Α, θέλετε όλοι προβλήματα. Ε αυτά τα προβλήματα ξέρετε πώς τα ονομάζετε στην Ελλάδα; Ελευθερία. Μόνο όταν είσαι ελεύθερος έχεις προβλήματα. Γιατί άμα είσαι σκλάβος δεν έχεις προβλήματα, τα διαχειρίζεται άλλος, έχεις μόνο λύσεις. Άρα όταν βάζουμε Ελευθερία ή Θάνατος δεν το βάλαμε έτσι, για παίξε γέλασε. Είναι πολύ απλό, εμείς βάλαμε Ελευθερία ή Θάνατος. Δεν βάλαμε ας πούμε βιοπορισμός ή θάνατος. Δεν βάλαμε δημόσιο ή θάνατος. Βάλαμε Ελευθερία ή Θάνατος. Άρα είναι πολύ απλό, άμα δεν θες τον θάνατο είναι οτι θες την ελευθερία. Αν καταπατούν την ελευθερία προτιμάς να είσαι νεκρός. Ή έχουμε ένα ενδιάμεσο κι έχουμε βρει μια τρίτη λύση του τύπου, ε, σκλάβος κάπου κάπου, άμα έχεις αρκετά λεφτά απ'την δουλειά σου, μπορείς να το πεις και δουλειά. Γιατί να το πεις σκλάβος, σε αναγκάζει κάποιος να το πεις σκλάβος; Το λες δουλειά. Βέβαια δουλειά μοιάζει με δουλεία, αλλά δεν πειράζει, λες ο κόσμος έχει μετακινηθεί, καμία σχέση το ένα με το άλλο. Γιατί όμως λέμε άνεργος; Γιατί λέμε άεργος; Γιατί έχουμε πολλούς ανθρώπους που δουλεύουν ενώ είναι άεργοι".


Ν. Λυγερός: -..."Θα σας το πω λίγο πιό χριστιανικά. Έλεγε ο Άγιος Αυγουστίνος, για να είσαι ευχαριστημένος, πρέπει να ζητάς αυτά που έχεις. Αυτό είναι τεράστια σφαλιάρα γιατί για τους περισσότερους απο μας, εμείς ζητάμε απο τα άλλα. Και ρωτάω, ρε παιδιά, την ΑΟΖ, την ΑΟΖ, την έχουμε ή δεν την έχουμε; Είναι μια περιοχή, απλά πρέπει να την δηλώσουμε, και βέβαια την έχουμε. Τα κοιτάσματα που είναι απο κάτω, δεν τα έχουμε; Τα έχουμε. Ζητάμε κάτι το διαφορετικό; Καταπατούμε κάποιον; Είμαστε εκτός του πλαισίου των ανθρωπίνων δικαιωμάτων; Δεν είμαστε στο πλαίσιο του Διεθνούς Δικαίου; Δεν είμαστε στο πλαίσιο του Δικαίου της Θάλασσας; Όλα αυτά είναι εδώ. Ρωτάω όμως, αν δεν διεκδικούμε ούτε αυτά που έχουμε, τι είμαστε; Άρα, δεν είμαστε σε κρίση, είμαστε σε έλλειψη κρίσης. Διότι τα έχεις. Δεν είναι δυνατόν να έχουμε κοιτάσματα που έχουν αξία τουλάχιστον 1,7 τρις € και να ασχολούμαστε με 0,3. Ωραία, θα κάνουμε κάτι; Τα θαλάσσια οικόπεδα τα βγάλαμε. 20 θαλάσσια οικόπεδα, μια χαρά είναι τα οικόπεδα. Είναι η πρώτη φορά στην ιστορία του Ελληνισμού, ΣΤΗΝ ΙΣΤΟΡΙΑ ΤΟΥ ΕΛΛΗΝΙΣΜΟΥ, που ο Ελληνισμός διαχειρίζεται τόσο μεγάλα κομμάτια θάλασσας επίσημα. Χωρίς διεκδίκηση απο άλλους. Γιατί, μην μπερδευτείτε, όταν ήμασταν στην Μεσόγειο δεν λέγαμε οτι η Μεσόγειος είναι δική μας. Οι Ρωμαίοι το έλεγαν, mare nostrum, εμείς λέγαμε Μεσόγειος, πηγαίναμε παντού αλλά πηγαίνανε και οι άλλοι. Εδώ λοιπόν, λέμε, οτι έχουμε Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη κι έχουμε 20 θαλάσσια οικόπεδα όπως έχει και η Κύπρος 13 θαλάσσια οικόπεδα. Η Κύπρος έχει κάνει θέσπιση το 2004, έχει κάνει οριοθέτηση το 2003 με την Αίγυπτο, το 2007 με τον Λίβανο, το 2010 με το Ισραήλ, έχει κάνει διαγωνισμό που έχουμε μέσα την Eni, την Total, την Delek, την Navtech, την Noble. Τα χρησιμοποιεί σαν μια καινούρια σκακιέρα που φτιάχνει και παίζει με αυτά τα στοιχεία χωρίς να παίζει μόνο με την ξηρά. Πρέπει να καταλάβετε το εξής, ο Ελληνισμός όταν έχει προβλήματα ξηράς τα λύνει πάντοτε με την θάλασσα. Άμα δεν τα λύνει με την θάλασσα τα κάνει θάλασσα, εξ'αρχής.  Άρα, λέω απλώς οτι άμα το σκεφτείτε ορθολογικά, πρώτα απο όλα, όπως το λέω οτι για μια μη αξιοποίηση μιας πηγής γνώσης είναι πράξη βαρβαρότητας, άμα δεν διεκδικούμε τα δικαιώματά μας, που είναι κυριαρχικά δικαιώματα, εντάξει -είναι συγκεκριμένο αυτό, υπάρχει, το Δίκαιο της Θάλασσας- ρωτάω, γιατί να έχουμε προβλήματα; Είναι απλώς οτι εμείς αποδεχόμαστε να έχουμε προβλήματα. Αυτό το πρόβλημα, λύνεται. Άρα το πρόβλημα που έχουμε σε αυτό τον τομέα, είναι αυτό που είχε κι ο Leonardo Da Vinci, του έλεγαν συχνά, ποιό είναι το πρόβλημά σας ως ιδιοφυΐα κι έλεγε το πρόβλημά μου είναι να αποδείξω στην κοινωνία οτι έχω βρει την λύση. Αυτό είναι το μεγάλο μου πρόβλημα. Τα άλλα τα λύνω, αφού είμαι ιδιοφυΐα. Εδώ λοιπόν ο Ελληνισμός ως ιδιοφυΐα το έχει λύσει αυτό το πρόβλημα, αλλά η κοινωνία, η κοινωνία μας, δεν έχει καταλάβει οτι λύνεται με αυτόν τον τρόπο, κι εμείς ακόμη το συζητάμε. Άρα έχουμε πάρα πολλούς ψηφοφόρους που έχουνε τσακωθεί σίγουρα σε εκλογικά κέντρα, εσύ είσαι πιό έτσι, εσύ είσαι πιό άλλο, συνήθως δε λέμε πιό κοντός ή πιό ψηλός, λέμε πιό δεξιά και πιό αριστερά και μετά ξεχνάμε οτι το σημαντικό είναι ποιός πάει μπροστά και ποιός πάει πίσω. Άρα πάμε όλοι πίσω κι ασχολούμαστε πώς πάμε δεξιά κι αριστερά.


Ν. Λυγερός: -"...Δεν είμαστε αισιόδοξοι. Ούτε απαισιόδοξοι βέβαια. Δεν κοιτάζουμε το ποτήρι μισογεμάτο ή μισοάδειο, απλώς το γεμίζουμε. Ο Ελληνισμός γεμίζει συνεχώς όλα τα ποτήρια. Κερασμένα. Τους κερνάει όλους, σου λέει αυτό είναι γνώσεις για όλους. Παράγω ένα έργο για όλους. Όσοι θέλουν ας το αξιοποιήσουν. Κι αυτοί που το αξιοποιούν είναι αυτοί που εξελίσσονται. Και μ'αυτή την έννοια είναι ένα δώρο. Άρα, λέω απλώς οτι είστε κομμάτια απο αυτό το δώρο. Αν το συνειδητοποιήσετε, θα βοηθήσετε στην παραγωγή. Αν δεν το συνειδητοποιήσετε, θα πείτε τι χάλια που είναι τα πράγματα. Άρα είναι απλώς θέμα επιλογής και τελειώνω, επανέρχομαι στην φράση του Επίκτητου και πάλι, αυτουνού που του έσπασαν το χέρι. Λέει, θεώρησε τον εαυτό σου ως σκλάβο ή ως ελεύθερο ον, όλα εξαρτώνται απο σένα. Ο Ελληνισμός το είπε αυτό κι ο Ελληνισμός αποφάσισε να είναι ελεύθερο ον. Αν δεν είστε του Ελληνισμού κι είστε μόνο του Ελλαδισμού σίγουρα θα έχετε προβλήματα σκλαβιάς και θα τα ονομάζετε δουλειά, δουλεία, βιοποριστικά κτλ και θα μιλάτε για εξαρτημένους. Αν δεν είστε και παράγετε ένα έργο τότε θα είστε ένα παράδειγμα προς μίμηση και θα λένε οι άλλοι, ναι, είναι έτσι. Θυμάστε αυτό που είχε πει ο Τσόρτσιλ, έλεγε παλιότερα λέγαμε οτι οι Έλληνες παλεύουνε σαν τους ήρωες, και μετά λέει, μετά απο όλα αυτά που είδα θα μπορούσαμε να πούμε οτι είναι το ανάποδο, οτι το σημείο αναφοράς είναι οι Έλληνες και οι ήρωες παλεύουνε σαν τους Έλληνες. Άρα σκεφτείτε το αυτό, οτι το είπε κάποιος ξένος, σε μια φάση που ήταν πολύ κρίσιμη, πολύ δύσκολη για μας κι όμως τα ξεπεράσαμε. Άρα τελειώνω λέγοντας οτι μη ξεχνάτε ποτέ οτι θα είμαστε εδώ ακόμα και μετά".


Κυριακή 31 Μαΐου 2015

Συνέντευξη του Ν.Λυγερού για το μέλλον της Πόλης και του Ελληνισμού στο κεντρικό δελτίο ειδήσεων του Tv Επιλογές 29/5/2015.

Συνέντευξη του Ν.Λυγερού για το μέλλον της Πόλης και του Ελληνισμού στο κεντρικό δελτίο ειδήσεων του Tv Επιλογές 29/5/2015

Απομαγνητοφώνηση: Θεοδωρής Τσιαμίτας



Δημοσιογράφος: -Καλησπέρα σας απο την Ελλάδα.

Ν.Λυγερός: -Καλησπέρα, να'στε καλά.

Δ: -Δύσκολη ημέρα η σημερινή. Κάπου διάβαζα προηγουμένως οτι στην Γαλλία τουλάχιστον στην κυρία Αρβελέρ πολλοί άνθρωποι σήμερα έλεγαν συλλυπητήρια, και σήμερα και κάθε χρόνο την ίδια ημέρα. Θρήνοι λοιπόν και θρύλοι για την πτώση της Βασίλισσας Πόλεως κύριε Λυγερέ.

Ν.Λ: -Κοιτάξτε, πρώτα απ'όλα νομίζω οτι το πιό εντυπωσιακό απ'όλα είναι οτι συνεχίζουμε να το θυμόμαστε ενώ είναι μερικοί που θα θεωρούσαν -ειδικά απο τους εχθρούς μας- οτι θα ήταν καλό να το είχαμε ξεχάσει. Άρα για μένα είναι κάτι το σημαντικό γιατί μιλάμε για αιώνες που έχουν περάσει κι αυτό παραμένει ένα στίγμα που δεν έχει ξεχάσει ο Ελληνισμός. Κατά συνέπεια θα ήταν καλό να το κοιτάξουμε κι απο την θετική πλευρά, οτι όταν ένας λαός δεν ξεχνάει τέτοια ημερομηνία είναι μάλλον οτι σκέφτεται και το μέλλον και δεν κοιτάζει μόνο το παρελθόν.

Δ: -Μα ξεχνιέται τέτοια ημερομηνία; Νομίζω δεν ξεχνιέται. Κι όταν οι εχθροί μας την ίδια μέρα έχουν στήσει γιορτή νεολαίας απέναντι... νομίζω οτι δεν πρέπει να την ξεχάσουμε εμείς. 

Ν.Λ: -Σωστά, αλλά δεν είναι μόνο αυτό το πλαίσιο. Πρώτα απ'όλα δεν πρέπει να εκφυλίζουμε όλο το Βυζάντιο μόνο και μόνο πάνω σε μια ημερομηνία γιατί είχε μια διάρκεια 11 αιώνες. Και το άλλο που είναι πολύ σημαντικό νομίζω είναι οτι πρέπει να καταλάβουμε όλοι μας είναι οτι το Βυζαντινό πνεύμα παραμένει ζωντανό και μέσω της εκκλησίας και ουσιαστικά όταν το πνεύμα δεν έχει πεθάνει τότε μπορεί το σώμα να ξαναβρεθεί εκεί που νόμιζαν οτι δε θα μπορούσε ξανά.

Δ: -Το πνεύμα λέτε είναι πιό ισχυρό απο το σώμα.

Ν.Λ: -Ναι.

Δ: -Διίστανται οι απόψεις οτι αν δεν άνοιγε η κερκόπορτα πόρτα η Κωνσταντινούπολη ίσως να μην έπεφτε. 

Ν.Λ: -Νομίζω οτι το πιό σημαντικό δεν είναι να μιλήσουμε για διάφορα σενάρια του τι θα είχε γίνει ή όχι. Στην στρατηγική λειτουργούμε με τα δεδομένα που έχουμε. Τα δεδομένα είναι οτι υπήρξε η άλωση κατά συνέπεια είναι τι κάνουμε μετά απο αυτό. Άρα άμα είναι απλώς να το θυμόμαστε παθητικά και να αναλύουμε σενάρια που δεν έχουν πια νόημα για τη συνέχεια στο μέλλον, νομίζω οτι αυτό αφορά απλώς μια επιστημονική φαντασία ως προσέγγιση. Θα ήταν πιό σωστό να κοιτάξουμε το γεγονός και το φαινόμενο της Πόλης ως συνδετικό κρίκο σε σχέση με την Θράκη και να δούμε οτι άμα εξετάσουμε τι σημαίνει σε Ευρωπαϊκό πλαίσιο το να υπάρχει η Πόλη ακόμα σ'αυτή τη φάση, η οποία είναι ξεκάθαρα κατεχόμενη, τότε μπορούμε να τα δούμε κάπως διαφορετικά τα πράγματα γιατί μπορούμε να δούμε οτι σε όλη την Ευρωπαϊκή ήπειρο υπάρχουν μόνο δύο σημεία που είναι κατεχόμενα, και τα δύο αφορούν τον Ελληνισμό.

Δ: -Είναι τυχαίο αυτό;

Ν.Λ: -Όχι δεν είναι τυχαίο γιατί ούτως ή άλλως είμαστε στην άκρη, λειτουργούμε σαν τους ακρίτες του Βυζαντίου σε σχέση με την ΕΕ και είμαστε στην ζώνη επαφής με την Μέση Ανατολή κατά συνέπεια είναι λογικό να υπάρχει αυτό αλλά αυτό δε σημαίνει οτι πρέπει να είναι και αποδεκτό.

Δ: -Η Πόλη εκεί που βρίσκεται μπορεί να αλλάξει κάπως προς όφελος του Ελληνισμού;

Ν.Λ: -Όταν λέτε εκεί που βρίσκεται εννοείτε στον χώρο ή στον χρόνο;

Δ: -Στον χώρο είναι πάντα εκεί, εννοώ στην κατάσταση που βρίσκεται κάτω απο τον Τουρκικό ζυγό κατά κάποιο τρόπο.

Ν.Λ: -Μα δεν είναι κατά κάποιο τρόπο, είναι αυτό, ξεκάθαρα το είπατε. Αλλά εγώ ήθελα απλώς να υπενθυμίσω το εξής. Η Ισπανία έκανε 6 αιώνες για να βρει την ελευθερία της. Εμείς έχουμε αρχίσει την Ελληνική επανάσταση πριν 200 χρόνια. Άρα πρέπει να καταλάβουμε οτι όταν υπάρχει μια κατάληψη σε τέτοιο βάθος, η ανακατάληψη γίνεται πάντοτε μέσω των αιώνων. Σημασία έχει οτι ο Ελληνισμός θυμάται την Πόλη, κάνει πάντοτε αναφορά στην Πόλη και μοναδικά σ'αυτήν, χωρίς να χρησιμοποιήσει ποτέ αυτή την έκφραση για μια οποιαδήποτε άλλη πόλη, ακόμα και για την πρωτεύουσα, που σημαίνει οτι ξέρει οτι αυτό είναι ο φάρος σε σχέση με τον Ελληνισμό και τον Χριστιανισμό. Τώρα άμα προσεγγίσουμε το θέμα της Πόλης ακόμη και πληθυσμιακά, όπως παρουσιάζεται πολύ συχνά, πρέπει να καταλάβουμε οτι εμείς έχουμε ενταχθεί σε ένα Ευρωπαϊκό πλαίσιο, και η σύγκριση των πληθυσμών είναι μάλλον 15 εκατομμύρια στην Πόλη, 500 εκατομμύρια στην ΕΕ. 

Δ: -Ναι αν το δούμε ως αριθμούς έτσι είναι.

Ν.Λ: -Ναι, άρα δεν είναι ανάγκη να μας επηρεάζουν οι αριθμοί όταν ακούμε επιχειρήματα του τύπου "τι μπορούμε να κάνουμε". Σημασία είναι το εξής, η Πόλη είναι η αιχμή του δόρατος της Θράκης. Όταν μιλάμε για την προστασία της Θράκης πρέπει να καταλάβουμε οτι ο μοναδικός τρόπος να προστατέψουμε μια γωνία είναι να υπάρχει και η κορυφή. Άμα δεν υπάρχει η κορυφή τότε μετατοπίζεται το όριο και εμφανίζονται διάφορα σύνορα που είναι τεχνητά και μπορούνε εύκολα να αλλάξουν. 

Δ: -Επειδή το αναφέρατε, δεν είναι μόνο της Θράκης, αν το δούμε χωροταξικά είναι και της Ευρώπης.

Ν.Λ: -Ναι, εντελώς, συμφωνούμε. Λέω απλώς οτι η μύτη είναι η Θρακιώτικη αλλά βέβαια αυτή η μύτη ανήκει στην Ευρώπη ως ήπειρος και θα 'πρεπε να ανήκει και στην Ευρωπαϊκή Ένωση ως πλαίσιο. Κατά συνέπεια μπορούμε να πούμε το εξής, οτι εκεί που συμβαδίζει και το πεδίο του Ελληνισμού και το πλαίσιο το Ευρωπαϊκό δεν θα 'πρεπε να είχαμε μια προσέγγιση τόσο παθητική γιατί ουσιαστικά αυτή η γωνία είναι πάντοτε απο την πλευρά μας. Στην πραγματικότητα η Μέση Ανατολή δεν έχει τίποτα να κάνει σ'αυτή την γωνία. 

Δ: -Ωστόσο παρά τις καταστάσεις που υπάρχουν, οικονομικές και πολιτικές στην χώρα μας, βλέπουμε να γίνονται βήματα στο εσωτερικό της Τουρκίας αν θέλετε υπέρ -να μη το πω Ελληνισμού, υπέρ του Χριστιανισμού- ανοίγουν εκκλησίες, η Χάλκη σιγά-σιγά συζητιέται παγκοσμίως να ανοίξει, παρά τους όρους που θέλει να βάλει ο Ερντογάν φαίνεται να βρίσκεται σε καλό δρόμο, γίνονται βήματα αλλά όμως πολύ μικρά βήματα για να τα νιώσουμε εμείς εδώ στον Ελληνισμό. 

Ν.Λ: -Σωστά αλλά νομίζω το μεγαλύτερο βήμα είναι οτι πρέπει να λειτουργήσει η Αγία Σοφία ως Εκκλησία. 

Δ: -Ναι διαβάσαμε κι ένα άρθρο σας πρόσφατα οτι η Αγία Σοφία είναι Εκκλησία αλλά δε το δέχονται αυτοί που την κατέχουν αυτή τη στιγμή. 

Ν.Λ: -Το θέμα είναι οτι αυτή είναι η οντότητά της. Άρα μπορεί κάποιος να κατέχει μια Εκκλησία και να την χρησιμοποιεί ως σταύλο, ως τζαμί, ως ότι θέλει, αλλά παραμένει μια Εκκλησία. Και όσο εμείς, το πνεύμα μας, βλέπουμε την Αγία Σοφία ως εκκλησία τότε πρέπει να το διεκδικήσουμε αλλά δεν πρέπει απλώς να περιμένουμε να γίνει παθητικά. Η Αγία Σοφία ανήκει στην Παγκόσμια Κληρονομιά της Ανθρωπότητας και ανήκει ως Εκκλησία, δεν ανήκει ως κτήριο. 

Δ: -Είναι αλήθεια αυτό, είναι αλήθεια. Επειδή ο χρόνος μας πιέζει και υπάρχουν τόσα πολλά πράγματα να πει κανείς για την Πόλη, δώστε μας δύο στίγματα.

Ν.Λ: -Κοιτάξτε, για μένα το στίγμα είναι οτι είναι κατεχόμενη και πρέπει να απελευθερωθεί. Άρα το θέμα είναι οτι όταν το συνειδητοποιήσουν οι Έλληνες και συνειδητοποιήσουν οτι τα πρώτα κατεχόμενα που πρέπει να απελευθερώσουν είναι του μυαλού τους, τότε μπορεί να περάσουμε σε ένα άλλο στάδιο και να σκεφτούμε λίγο πιό στρατηγικά, μέσω απο το Ευρωπαϊκό πλαίσιο, τι σημαίνει να θέλουμε αυτό το πράγμα. Τότε θα δείτε οτι θα εμφανιστούν και στρατηγικές, και μείγματα στρατηγικών σημασιών που μπορεί προς το παρόν να φαίνονται ουτοπικά, αλλά επαναλαμβάνω το παράδειγμα της Ισπανίας. Αν είχαμε σταματήσει την διαδικασία της απελευθέρωσης της Ισπανίας στα 200 χρόνια, κανένας δεν θα είχε απελευθερώσει όλη την Ισπανία σε 600. 

Δ: -Ευχαριστούμε πολύ. Εμείς κρατάμε αυτό, να απελευθερώσουμε πρώτα τα κατεχόμενα του μυαλού μας και μετά να προχωρήσουμε. Σας ευχαριστώ πάρα πολύ για την επικοινωνία αυτή. 

Δευτέρα 15 Δεκεμβρίου 2014

Συνέντευξη του Ν. Λυγερού στο κεντρικό δελτίο ειδήσεων του ΘΡΑΚΗ ΝΕΤ. 14/12/2014



Δημοσιογράφος: -Θα παρουσιάσετε μια ομιλία στην Αδριανούπολη, με θέμα "πολυκυκλικός χρόνος Ανθρωπότητας". Και μάλιστα θα την παρουσιάσετε στην Ελληνική συνοικία της παλιάς πόλης της Αδριανούπολης. Θα ήθελα να μου πείτε κατ'αρχήν πώς νιώθετε γι'αυτό.
Ν.Λυγερός: -Νιώθω όπως νιώθει κάθε Έλληνας που δεν έχει ξεχάσει το παρελθόν και προετοιμάζεται για το μέλλον, με την έννοια οτι εμείς θεωρούμε οτι είναι ενιαίο το πλαίσιο της Θράκης και κατά συνέπεια όταν βλέπουμε ανθρώπους που θέλουν να ακούσουν πράγματα που αφορούν τον χρόνο σε έναν χώρο ο οποίος μπορεί να ξαφνιάζει αρχικά ακόμη και τους τηλεθεατές, πρέπει νομίζω να συνειδητοποιήσουμε οτι δε ξαφνιάζει ούτε τους Θρακιώτες ούτε τους Έλληνες γιατί θεωρούμε οτι υπάρχει μια συνέχεια. Μπορώ να σας πω οτι έχω μαθητές που οι ρίζες τους είναι απο την Αδριανούπολη, άρα φανταστείτε τώρα πώς νιώθουν όταν ακούν οτι μπορεί να γίνει αυτό το πράγμα, όταν κάνουμε αποστολές τέτοιου τύπου. Κατά συνέπεια μπορώ να σας πω οτι νιώθω ευχάριστα και όταν θα έχει γίνει φαντάζομαι οτι θα το μεταχαίρομαι.
Δημοσιογράφος: -Το κοινό σας σ'αυτή σας τη διάλεξη θα είναι περισσότερο Τούρκοι.
Ν.Λυγερός: -Όχι, κάνετε λάθος. Γιατί θα είχαμε ένα θέμα όσο αφορά τη γλώσσα. Θα είναι Έλληνες όπως εσείς κι εγώ.
Δημοσιογράφος: -Και ο τίτλος της διάλεξης, "πολυκυκλικός χρόνος Ανθρωπότητας" θα μπορούσατε να μας πείτε τι συμπεριλαμβάνει;
Ν.Λυγερός: -Η ιδέα είναι οτι ο χρόνος δεν είναι μόνο γραμμικός όπως νομίζουμε και μπορούμε να τον επεξεργαστούμε με μια διαδικασία πιό νοητική και να σκεφτούμε οτι το πρώτο πρόβλημα που έχουμε είναι οτι η νοημοσύνη ανατρέπει την κλασσική ιεραρχία και το βλέπουμε σ'αυτό που ονομάζουμε προβλεψιμότητα. Η νοημοσύνη μας επιτρέπει να προβλέψουμε το μέλλον επειδή βλέπουμε με ένα διαφορετικό τρόπο το παρελθόν. Η έννοια της πολυκυκλικότητας είναι οτι μερικά πράγματα έχουμε την εντύπωση οτι επαναλαμβάνονται αλλά είναι κάθε φορά λίγο διαφορετικά κι αυτή η μικρή διαφορά είναι αυτή που παράγει την εξέλιξη. Άρα έχει ενδιαφέρον να το ερμηνεύσουμε αν θέλετε σαν μαθηματικό μοντέλο και να πούμε οτι αν ερμηνεύσουμε την εξέλιξη ως αποτέλεσμα αυτής της διαφοράς των κύκλων του χρόνου τότε η πολυκυκλικότητα είναι το απαραίτητο εργαλείο για να προωθήσει αυτή την εξέλιξη.
Δημοσιογράφος: -Κύριε καθηγητά, Δευτέρα αύριο, στις εννέα το πρωί θα βρίσκεστε στο δημοτικό θέατρο Αλεξανδρούπολης και θα κάνετε μια διάλεξη με θέμα "Ιστορικές Σκακιέρες και Διαχρονική Στρατηγική". Ωστόσο το απόγευμα, στις έξι, στο Πέπλο, θα μιλήσετε για τις ιδιότητες του Ζεόλιθου στην καλλιέργεια του πεπονιού. Και θα ήθελα να σταθούμε λίγο σ'αυτό αν έχετε κάποια εικόνα συγκεκριμένη για το ποιές είναι οι ιδιότητες.
Ν.Λυγερός: -Ναι έχουμε μια εικόνα συγκεκριμένη γιατί προέρχεται κι απο τις μελέτες που έχουν γίνει κι απο το πανεπιστήμιο και έχει ενδιαφέρον γιατί όπως ξέρετε είναι μια ιδιαιτερότητα της παραγωγής της περιοχής και υπάρχουν μελέτες που συγκρίνουν το πλαίσιο του ζεόλιθου σε σχέση μ'αυτή την εφαρμογή με χωράφια που δεν έχουν ζεόλιθο. Άρα αυτό που βλέπουμε είναι οτι έχει όντως μια μεγάλη απόδοση και βλέπουμε και μια διαφορά στη γεύση. Η ιδέα λοιπόν είναι να το προωθήσουμε στους ανθρώπους που είναι ειδικοί, είναι και παραγωγοί πεπονιών και είναι πολύ σημαντική αυτή η δραστηριότητα σε επίπεδο οικονομικό και να το συνδυάσουμε με αυτές τις γνώσεις πάνω στον ζεόλιθο ο οποίος παρεμπιπτόντως είναι καθαρά αν θέλετε Θρακιώτικο στοιχείο εφόσον τα μεγάλα κοιτάσματα της Ελλάδος βρίσκονται στην Θράκη. Ο συνδυασμός των δύο μας επιτρέπει και εδώ να προκαλέσουμε μια διαφορά έτσι ώστε να βοηθήσουμε και τους αγρότες, τους καλλιεργητές αν θέλετε που το εκμεταλλεύονται ώστε να αξιοποιηθεί στα μέγιστα και να έχουμε μια αλλαγή φάσης και στο θέμα της εξωστρέφειας γιατί ξέρετε, όταν έχουμε ένα πολύ καλό προϊόν είναι πιό εύκολο να μπορείτε να το διακινήσετε και στο εξωτερικό και κατά συνέπεια να προκαλέσετε απολαβές στον Ελληνικό χώρο πιό σημαντικές απο απλώς μια τοπική δραστηριότητα.

Ο Dr. Νίκος Λυγερός θα βρίσκεται στην περιοχή της Θράκης για μία σειρά διαλέξεων.

Δευτέρα 15 Δεκεμβρίου 2014 Αλεξανδρούπολη Φορέας: Μ.Γ.Σ. Εθνικός Αλεξ/πολης – Σκακιστικό Τμήμα Διάλεξη με θέμα: "Ιστορικές Σκακιέρες και Διαχρονική Στρατηγική" Αίθουσα: Δημοτικό Θέατρο Αλεξανδρούπολης ώρα: 09.00΄-11.00΄ 

Πέπλος Φορέας: Αντιδημαρχεία Φερών και Πρωτογενούς Τομέα Διάλεξη με θέμα: "Πεπόνι και Ζεόλιθος" Κεντρικό καφενείο Πέπλου Δευτέρα 15 Δεκεμβρίου 2014, ώρα: 18.00΄
Τρίτη 16 Δεκεμβρίου 2014 Αλεξανδρούπολη Φορέας: 2ο ΕΠΑ.Λ. Αλεξανδρούπολης Διάλεξη με θέμα: "ΑΟΖ, Ζεόλιθος και προοπτικές για τους νέους" ώρα: 09.30΄
Τετάρτη 17 Δεκεμβρίου 2014 Καβησός - Φέρες Φορέας: 31Μ/Κ Ταξιαρχία Διάλεξη με θέμα: "Δυναμική αναγνώρισης Τριάδας Γενοκτονιών" Στρατόπεδο Βογιατζή - Καβησός Φέρες, ώρα: 09.30
Καβάλα Φορέας: Σύλλογος Γονέων και Κηδεμόνων του 17ου Δημ. Σχολείου Διάλεξη με θέμα: "Ανάπτυξη και αυτοπεποίθηση στην παιδεία της αγωγής" 17 Δημοτικό σχολείο Καβάλας Αγίας Παρασκευής Τετάρτη 17 Δεκεμβρίου 2014, ώρα: 17.00΄
Ξάνθη Διάλεξη με θέμα: "Η δυναμική της Κυπριακής ΑΟΖ" Αίθουσα: Καπναποθήκη "Π" του Ιδρύματος Θρακικής Τέχνης & Παράδοσης Καπνεργατών 9, ώρα: 19.30
Πέμπτη 18 Δεκεμβρίου 2014 Ν. Ορεστιάδα Φορέας: Ιστορικό & Λαογραφικό Μουσείο Διάλεξη με θέμα: "Ευρώπη & Χριστιανισμός". ώρα: 19.00
Παρασκευή 19 Δεκεμβρίου 2014 Αδριανούπολη Διάλεξη του Νίκου Λυγερού με θέμα: "Πολυκυκλικός Χρόνος Ανθρωπότητας" Ελληνική συνοικία παλιάς πόλης Αδριανούπολης, ώρα: 19.00
Σάββατο 20 Δεκεμβρίου 2014 Αλεξανδρούπολη Φορέας: Σύλλογος Κρητών Ν. Έβρου «Ο Μίνωας» Διάλεξη με θέμα: "Ο Ερωτόκριτος ως Κληρονομιά Ελληνισμού" Αίθουσα: : Επιμελητήριο Έβρου - 3ος όροφος ώρα: 19.30΄


Δευτέρα 24 Νοεμβρίου 2014

Απομαγνητοφώνηση της διάλεξης του Ν. Λυγερού με θέμα: "Δίνω αυτό που είμαι και όχι αυτό που έχω". (+ βίντεο).

Δίνω αυτό που είμαι και όχι αυτό που έχω
Ν. Λυγερός

Απομαγνητοφώνηση: Τσιαμίτας Θεόδωρος.


"Δεν ερχόμαστε επειδή γνωρίζουμε συγκεκριμένα την πόλη αλλά επειδή έχουν γίνει πράξεις εδώ, με την έννοια αν θέλετε και την αποστολική εφόσον κάνατε την πολύ ωραία αναφορά στον Χριστό. Έχει σημασία να δούμε ότι πολύ συχνά κάνουμε πολλές κινήσεις μέσα στη ζωή μας για να γεμίσουμε το κενό γιατί δε ξέρουμε πώς να το γεμίσουμε. Ενώ αν έχουμε μερικές γνώσεις για την κενότητα βλέπουμε ότι οι πράξεις είναι πολύ σημαντικές. Άρα θα αρχίσουμε με το θέμα της προσφοράς, της αιμοδοσίας. Για όσους έχουν παρακολουθήσει πράγματα συγκεκριμένα και τοποθετημένα με έναν κλασσικό τρόπο θα ξαφνιαστούν. Άρα εγώ σας προειδοποίησα, όσοι θέλετε το ακούτε. Για μένα το αίμα είναι πάρα πολύ σημαντικό, όχι μόνο ως βιολογικό προϊόν, το οποίο είναι ούτως ή άλλως, αλλά επειδή ανήκει σ’αυτές τις τρεις ουσίες οι οποίες χαρακτηρίζουν τον άνθρωπο. Άρα έχουμε το αίμα –και ξέρετε ότι μέχρι να βρούμε τις ομάδες παιδευτήκαμε λίγο. Υπάρχουν και άνθρωποι που πέθαναν από μετάγγιση που δεν ξέραμε γιατί δε λειτουργεί. Έχει ενδιαφέρον λοιπόν άμα το συνδυάσουμε και με το γάλα και με το σπέρμα. Θα μου πείτε πώς αυτές οι τρεις ουσίες συνδυάζονται. Στην πραγματικότητα θα δείτε ότι σε πρώτο επίπεδο, το πιο κλασσικό, είναι ότι έχουμε το ζευγάρι, μετά το ζευγάρι έχουμε την μάνα και το παιδί, και μετά έχουμε τον κόσμο. Στο ζευγάρι λοιπόν είναι μία από τις ουσίες, μετά είναι η μάνα με το παιδί η δεύτερη ουσία και η πιο αφαιρετική κι επί του πρακτέου η πιο αλτρουιστική είναι το αίμα. Η διαφορά με τις δύο πρώτες είναι ότι τις δύο πρώτες συνήθως ξέρουμε πού τις δίνουμε. Ενώ στην τρίτη εκ φύσης όπως το ‘χει κάνει η Ανθρωπότητα δεν ξέρουμε, και είναι βέβαια ανώνυμη αυτή η δωρεά. Έχει ενδιαφέρον άμα το προσεγγίσουμε έτσι το θέμα γιατί πολύ συχνά αναρωτιόμαστε αν είναι υποχρεωτικό, αν πρέπει να το κάνουμε ή αν δεν πρέπει, ή αν είναι σε ένα πλαίσιο θρησκευτικό. Θα μιλήσουμε λοιπόν πολύ απλά γι’αυτό το θέμα απ’την αρχή. Πρώτα απ’όλα είναι πολύ δύσκολο στη ζωή μας να αφήσουμε κάτι. Όταν είμαστε μικροί αυτό που θέλουμε είναι να πάρουμε κάτι. Όταν μεγαλώνουμε και καταλαβαίνουμε ότι είμαστε θνητοί και μπορεί να μη μείνει και τίποτα από αυτά που πήραμε μετά προσπαθούμε να δούμε τι θα αφήσουμε. Συνήθως το κάνουμε με τα παιδιά μας, με την οικογένειά μας. Μπορεί να είναι μια προσφορά πιο γενικευμένη. Αλλά η ιδέα είναι ότι συνειδητοποιούμε ότι είμαστε μια σκυτάλη, ένας κρίκος από ένα ενδιάμεσο, παρελθόν και μέλλον. Στην αρχή, όπως είπα θυμόμαστε ότι είμαστε αθάνατοι, εφόσον είμαστε αθάνατοι δεν έχουμε ανάγκη από αίμα. Κι επειδή κάνουμε προβολή λέμε ούτε οι άλλοι έχουν ανάγκη. Μόνο άμα σας συμβεί μες στην οικογένεια κάτι το σοβαρό ξαφνικά ενεργοποιείται μια ανάδραση και λέτε τελικά είναι διαφορετικά τα πράγματα. Όσο δεν έχει γίνει αυτό θα λειτουργήσουμε πάνω-κάτω όπως όλοι οι άνθρωποι. Ξέρετε, όταν υπάρχουν σύλλογοι που ασχολούνται με ανθρώπους που έχουν έχουν κάποιες ειδικές ανάγκες σε έναν τομέα, πολύ συχνά θα βρείτε γονείς παιδιών που έχουν αυτό το πρόβλημα. Γιατί αυτοί ενεργοποιήθηκαν και μετά ήρθανε και οι άλλοι. Εδώ λοιπόν με το αίμα στην αρχή θεωρούμε ότι δεν είναι σημαντικό. Μετά, όταν μεγαλώνουμε καταλαβαίνουμε ότι θα είμαστε οι επόμενοι. Αυτό το βλέπουμε συνήθως αρχικά με το πρώτο σοκ που είναι όταν πεθαίνουν ο παππούς και η γιαγιά, αλλά δεν είναι ακόμα τόσο πρακτικό. Όταν πεθαίνουν οι γονείς τότε ξέρουμε ότι είμαστε οι επόμενοι. Μόλις ξέρουμε ότι είμαστε οι επόμενοι αναρωτιόμαστε αν θα είμαστε οι προηγούμενοι. Δηλαδή αν στα παιδιά μας θα αφήσουμε κάτι. Η ιδέα είναι λοιπόν ότι μόλις καταλαβαίνουμε αυτό, θέλουμε να βρούμε στοιχεία που θα αφήσουμε. Άρα είναι μερικοί από μας που θα αφήσουν χρήματα. Άλλοι θα αφήσουν σπίτι. Μιλάμε και για την παράδοση στην Ελλάδα. Μετά θα το αφήσουμε το σπίτι, μπορεί να είναι και το μισό σπίτι, μετά μπορεί να διαχωριστεί. Ξέρετε στην Ελλάδα είχαμε τον Μέγα Αλέξανδρο και μετά είχαμε τους διάδοχους. Οι διάδοχοι μόνο διάδοχοι δεν ήτανε. Είναι ακριβώς το ίδιο. Εσείς πασχίζετε για να κάνετε κάτι, το δίνετε, φτάνει στα παιδιά σας, το κομματιάζουν, τα εγγόνια δεν το ‘χουν καν δει. Ένας άλλος τομέας που θέλω να σας δώσω ως παράδειγμα είναι ακριβώς αυτό: όταν φτιάχνουμε ένα σπίτι, θεωρούμε ότι θα είναι εδώ. Να ξέρετε ότι τα μόνα σπίτια που θεωρούμε ορθολογικά και στρατηγικά ότι θα είναι ακόμα εδώ πολλά χρόνια μετά λέγονται εκκλησίες. Όλα τα άλλα σπίτια πολύ όμορφα μπορεί να είναι, μετά από μια εικοσαετία, πενηνταετία, μπορεί να μην υπάρχει τίποτα, ούτε καν θεμέλια, δηλαδή να έχει εξαφανιστεί εντελώς. Αυτό σημαίνει τελικά ότι είναι δύσκολο να αφήσουμε στους άλλους κάτι. Ενώ στην αρχή ο στόχος μας όπως είπαμε ήταν να πάρουμε. Όταν το παίρνουμε είμαστε ικανοί να πάρουμε ότι να’ναι. Ενώ όταν αφήνουμε δε μπορούμε να αφήσουμε ότι να’ναι. Εδώ μπαίνει λοιπόν το πλαίσιο της γενναιοδωρίας. Άρα η γενναιοδωρία συνήθως χαρακτηρίζεται από το γεγονός ότι είναι αυτός που δίνει στους άλλους χωρίς να περιμένει κάτι. Εδώ όμως υπάρχουν δύο χαρακτηριστικά της γενναιοδωρίας. Μπορεί να σας ξαφνιάσω. Υπάρχει η γενναιοδωρία του «έχω» και η γενναιοδωρία του «είμαι». Η διαφορά ποια είναι: είναι πολλοί που είναι γενναιόδωροι με αυτά που έχουν, αλλά όχι με αυτά που είναι. Θα μου πείτε «τι σημαίνει αυτό». Σημαίνει πρακτικά ότι έχουμε ανθρώπους που είναι ικανοί να δώσουν πολλά χρήματα σε κάποιον άλλον, ακόμη και σε έναν φίλο, αλλά άμα τους ζητήσουμε ένα νεφρό, ακόμη και μέσ’την οικογένεια, ακόμη και για τον αδελφό, τον πατέρα, τον γιο, εντάξει… αμφιταλαντευόμαστε και να ξέρετε ότι δεν παίρνουν όλοι την θετική απάντηση. Εκει πέρα καταλαβαίνετε αμέσως ότι τελικά από τις πιο δύσκολες γενναιοδωρίες που υπάρχουν στον κόσμο δεν είναι να δίνεις αυτό που έχεις, είναι να δίνεις αυτό που είσαι. Άρα θα μου πείτε «πώς μπορώ να το κάνω». Αρχικά μπορείτε να σκεφτείτε τον τομέα της εκπαίδευσης. Στον τομέα της εκπαίδευσης -γιατί το είπατε πολύ σωστά- είναι και θέμα παιδείας. Δηλαδή άμα δε το ‘χουμε ακούσει ποτέ λέμε «γιατί να πάω να κάνω αυτό το πράγμα. Μπορεί και να με πληγώσουν, μπορεί και να μη τραυματιστώ ποτέ». Άρα, ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι ο Δάσκαλος. Ο Δάσκαλος είναι αυτός που χάνει χρόνο για να μάθει κάτι στον μαθητή, χωρίς να τον σπαταλήσει αυτό τον χρόνο γιατί είναι μια επένδυση κι είναι ο μόνος τρόπος να αφήσει κάτι. Η αξιολόγησή του είναι πάντοτε δύσκολη γιατί δε βλέπετε κάτι το χειροπιαστό. Όταν λέει ένας δάσκαλος «εγώ έμαθα σ’αυτόν κάτι» θα δυσκολευτείτε να το αξιολογήσετε. Ενώ μετά από πολλά χρόνια μπορεί να δείτε το ίδιο παιδί που έγινε μεγάλος και ξαφνικά λέει στον δάσκαλο «Δάσκαλε». Με το χαρακτηριστικό «δε μ’αναγνωρίζεις;» (Δείχνει με το χέρι του ότι κάποτε το παιδί ήταν «τόσο» δηλαδή κοντό κι έγινε ολόκληρος μαντράχαλος) Πού να σ’αναγνωρίσει; Εδώ είναι ακριβώς το ίδιο. Η ιδέα λοιπόν με το αίμα είναι όπως με τη γνώση. Τη γνώση άμα τη μάθετε σε κάποιον την ώρα που την έχει ανάγκη είναι αργά. Πρέπει να την ξέρει από πριν. Γι’αυτό μιλήσαμε για τον αρνητικό χρόνο. Ο αρνητικός χρόνος είναι όταν ζητάτε κάτι σε κάποιον και σας το έχει κάνει ήδη. Ένα παράδειγμα αρνητικού χρόνου το κάνουν πολύ συχνά οι μαμάδες με τα παιδιά τους όταν τους δίνουν νερό πριν  τους ζητήσει. Γιατί καταλαβαίνουν από την υγρομετρία, την κατάσταση, το μωρό. Φανταστείτε τώρα να περίμεναν απ’την μάνα, να πει το παιδί «θέλω ένα ποτήρι νερό» όταν είναι νεογέννητο. Άρα, άμα δεν έχουμε λοιπόν αυτή την ικανότητα της προβολής της εσωτερικής δε θα προσφέρουμε. Εδώ λοιπόν είναι το ίδιο με το αίμα. Άρα το αίμα έχει δύο προβλήματα. Χύνεται. Και δεν ξαναμπαίνει εύκολα μέσα. Ο Παντελής το ξέρει πολύ καλά γι’αυτό κάνει ρεζέρβες πριν κάνει οποιαδήποτε πράξη. Η ιδέα λοιπόν είναι ότι όλος ο οργανισμός μας είναι φτιαγμένος με κάτι το οποίο κυκλοφορεί. Η κυκλοφορία του αίματος, για όσους νομίζουν ότι είναι κάτι το αυτονόητο, την καταλάβαμε το 1628. Θα μου πείτε «αφού όταν κόβουμε φλέβες» -μπορεί μερικοί από σας να έχουν αρχίσει από τώρα- «φαίνεται ότι φεύγει». Αλλά το θέμα είναι ότι δε ξέρουμε πώς επιστρέφει. Αλλά αλλού βλέπουμε ότι επιστρέφει. Στην πραγματικότητα έχουμε μερικά πολύ μικρά αγγεία που δε τα πιάσαμε με την πρώτη. Το άλλο πρόβλημα που έχει το αίμα είναι ότι για να καταλάβετε την κυκλοφορία του πρέπει να είναι ζωντανός ο άλλος. Είναι πολλά πράγματα στην ανατομία που τα ανακαλύψαμε πάνω σε νεκρούς. Για το αίμα  όμως ήταν δύσκολο, δε μπορείτε να του πείτε του άλλου «θα σε κομματιάσω και θα βλέπω πώς κυκλοφορεί». Άρα, άμα το σκεφτείτε τώρα θα δείτε ότι έχετε μερικές ουσίες στο σώμα σας οι οποίες κυκλοφορούν και άλλες είναι απλώς στερεά. Ξέρετε ότι αποτελούμαστε πολύ από νερό, ότι ζούμε χάρις το οξυγόνο αλλά πολύ συχνά δε καταλαβαίνουμε πόσο σημαντικό είναι το αίμα μας. Μόνο όταν κάνετε διάλυση επειδή έχετε ένα πρόβλημα, ξαφνικά καταλαβαίνετε ότι χωρίς ανανέωση του αίματος τότε τα πράγματα πάνε πολύ γρήγορα στραβά. Άρα έχει ενδιαφέρον. Το αίμα μας λοιπόν αυτό το λεγόμενο κόκκινο που δεν είναι εντελώς ακριβώς κόκκινο αλλά τέλος πάντων, ας το αφήσουμε σ’αυτό το επίπεδο. Το αίμα για να δούμε πώς κυκλοφορεί εσωτερικά δυσκολευτήκαμε πάρα πολύ, χρειαστήκαμε αιώνες. Χρειαστήκαμε ακόμη περισσότερους αιώνες για να το κυκλοφορήσουμε. Τεράστιο θέμα. Ένα από τα πράγματα λοιπόν που μπορεί να κυκλοφορήσουν σε ένα δίκτυο ανθρώπων είναι το αίμα. Με έναν ανώνυμο τρόπο, γιατί είναι μια προσφορά, δεν υπάρχει αμοιβή. Και θα μπορούσαμε να πούμε με έναν νεολογισμό ότι δεν είναι μόνο αγάπη γιατί εκτός απ’την Αγάπη του Χριστού όλες οι άλλες αγάπες περιμένουν και κάτι λίγο… μήπως… γιατί χαμογελάτε; Λοιπόν, μπορείτε να φανταστείτε κάτι που να είναι πέρα απ’την αγάπη; Πέρα απ’την αγάπη είναι αυτό που θα λέγαμε εμείς η αμισεία. Δηλαδή το μη μίσος. Θα μου πείτε γιατί να μη το ονομάσουμε αγάπη. Στην πραγματικότητα είναι ακριβώς το ανάλογο σαν νοητικό σχήμα με το εξής: η διαφορά με το «δεν ξεχνώ» και «θυμάμαι» αν και φαίνεται να είναι το ίδιο, στην πραγματικότητα όταν θυμάστε μπορεί να ξεχάσετε. Επειδή αναφέρθηκες και σε Ποντιακά πράγματα είναι πολλοί που έχουν ξεχάσει πολλά πράγματα. Ενώ όταν λέτε εξ’αρχής «δεν ξεχνώ» δεν μπορείτε να ξεχάσετε. Όταν λοιπόν είσαστε της αμισείας δηλαδή του μη μίσους δεν είναι απλώς ότι αγαπάτε γιατί όταν αγαπάτε μπορεί και να μισήσετε. Έχετε σκεφτεί ότι όταν δίνετε το αίμα σας μπορεί να πάει παντού; Ακόμη και σ’αυτόν ή σ’αυτήν που θα περιμένατε κάτι ως αντάλλαγμα αν ήταν ακόμα η φυσιολογική αγάπη; Θα μπορούσε να πάει ακόμα και στον εχθρό σας. Τώρα άμα το σκεφτείτε, πόσες φορές στη ζωή σας μπορείτε να κάνετε μία πράξη η οποία να είναι τόσο κοντά στον Χριστό και να μπορεί να είναι μια προσφορά ανεξαρτήτως από το ποιος είναι. Και ειδικά αν είναι αυτός που δε θα θέλατε να είναι. Άρα μη το παίρνετε με έναν ύπουλο τρόπο, γιατί βέβαια αυτός  όταν θα ξυπνήσει και του έχετε βάλει το δικό σας το αίμα δε ξέρω πώς θα το πάρει, φανταστείτε σε μερικά χωριά… αλλά η ιδέα είναι ότι δύσκολα θα βρείτε πράγματα που μπορείτε να κάνετε πρακτικά, εσείς οι ίδιοι, μόνοι σας. Η αιμοδοσία έχει αυτή την ικανότητα. Το άλλο που έχει ως ικανότητα -και αναφέρθηκες πολύ σωστά σ’αυτό- είναι η ικανότητα της χαράς. Γι’αυτό θα μπορούσαμε να την ονομάσουμε και χαρα-δοσία. Δηλαδή δίνω χαρά. Το πιο εντυπωσιακό είναι ότι δίνω χαρά στον άλλον χωρίς όμως να τον βλέπω. Άρα πάλι είναι μια πράξη γενναιοδωρίας. Άρα να μην ξεχνάτε ότι όταν δίνετε χαρά στον άλλον, όταν ας πούμε σας αγκαλιάζει κάποιος επειδή καταφέρατε να κάνετε κάτι γι’αυτόν, ακόμα κι ένα κινητό, ενώ θα ήταν πιο απλό να κάνετε κάτι άλλο, πρέπει να καταλάβουμε ότι αυτό θα προκαλέσει μετα-χαρά. Άμα θέλετε να καταλάβετε πόσο σημαντική είναι η αιμοδοσία, θα ήθελα να φανταστείτε με έναν Καποδιστριακό τρόπο αν είχαμε ένα σύστημα που μας το απαγόρευε. Και θα πηγαίναμε όλοι να πούμε «γιατί να μη μπορώ να δώσω το αίμα μου, και ποιος είναι ο λόγος, εξηγήστε μου». Εκεί πέρα ξαφνικά θα είχαμε περισσότερους. Είναι ένας τρόπος να το σκεφτείτε. Όταν ψάχνουμε για φιάλες -ναι βλέπω είναι μερικοί που κατάλαβαν απ’τις πατάτες, είναι ακριβώς το ίδιο- όταν απλώς περιμένουμε την προσφορά από τους άλλους, αυτός που δεν είναι προετοιμασμένος, δεν έχει παιδεία, το βλέπει πιο πολύ σαν μία καταπάτηση, σαν μια αγγαρεία, σαν μια επιβολή μιας θέλησης που δεν είναι η δική του. Στην Ελλάδα ξέρετε εμείς είμαστε συνήθως του αντίθετου. Άρα άμα μας πουν «μη το κάνεις αυτό, μη το ακουμπήσεις αυτό»… Άμα θέλετε να σπάσουμε πλάκα, αφήνω αυτό το ποτήρι εδώ και σας λέω «μη τολμήσετε να το ακουμπήσετε» και φεύγω. Φαντάζομαι ότι κανένας δε θα’ρθει να το ακουμπήσει έτσι δεν είναι; Εφόσον είμαστε εκτός Ελλάδας. (Ακούγονται γέλια απ’το κοινό). Λοιπόν, έχει ενδιαφέρον, μου το λέγανε και χτες οι μαθητές, πολύ συχνά αφομοιώνουμε πιο γρήγορα το αρνητικό από το θετικό. Είναι θέμα επιβίωσης. Άμα σας πω ότι «είναι καλό να πιείτε απ’το ποτήρι» μπορεί και να μη το πιείτε. Άμα σας πω ότι «αυτό το ποτήρι έχει φαρμάκι» είναι σίγουρο ότι δε θα το πιείτε. Και γι’αυτό μεταδίδεται πιο εύκολα το κακό, η κινδυνολογία, όλα αυτά. Τα καλά μεταδίδονται πολύ δύσκολα γιατί θέλει κάθε φορά κάποιος να πάρει τη σκυτάλη και να το μεταφέρει στον επόμενο. Ενώ με το κακό δε το έχουμε ανάγκη. Άρα το θέμα της σκυτάλης είναι αυτό που είναι σημαντικό στο θέμα του αίματος. Πολύ συχνά -γι’αυτό δε πρέπει να μιλάμε μόνο για τράπεζες, μετά θα μας πουν αν υπάρχει μνημόνιο πάνω στο αίμα- η ιδέα δεν είναι της αποθήκευσης, είναι της προετοιμασίας. Άρα προετοιμαζόμαστε να έχουμε αίμα γιατί την ώρα που θα το έχουμε ανάγκη δε θα προλάβουμε να προετοιμαστούμε. Άμα το σκεφτείτε τώρα είναι λίγο παράξενο γιατί κάνουμε πριν μια προβολή προς το μέλλον, το εξετάζουμε μέσα στο παρόν και λέμε άμα δε φτιάξουμε το παρελθόν του μέλλοντος το μέλλον δεν θα υπάρχει. Στην πραγματικότητα δεν είναι μόνο προετοιμασία είναι μετ-ετοιμασία. Μετα-ετοιμαζόμαστε. Γιατί άμα είναι μόνο προετοιμασία, η προετοιμασία είναι για μια συγκεκριμένη δράση. Ενώ εδώ η δράση δε θα υπάρχει, θα δώσετε το αίμα σας, θα μπει σε φιάλες και μετά θα περιμένουμε. Και στην πραγματικότητα τι θα περιμένουμε: αυτό που δε θέλουμε να περιμένουμε. Άρα η διαφορά είναι ότι δεν είμαστε πια σε μια αίθουσα αναμονής, είμαστε σε μια αίθουσα ετοιμότητας. Δηλαδή, παρ’όλο που δε το θέλουμε, επειδή ξέρουμε ότι υπάρχει η δυνατότητα να συμβεί κι επειδή ξέρουμε ότι δε θα προλάβουμε να το κάνουμε πρέπει να είμαστε προετοιμασμένοι με μια μορφή κάπως παράξενη, ότι αποθηκεύω φιάλες όταν θα το χρειαστούν. Μερικές φορές, το κάνουνε εδώ και οι σύλλογοι -δεν είναι καλή προσέγγιση αλλά είναι αποτελεσματική σε πρώτο επίπεδο- είναι του τύπου: άμα δώσετε, άμα κάποιος από τους δικούς σας το ‘χει ανάγκη τότε θα ξανα’ρθει. Αυτό είναι πάρε-δώσε. Είναι απλό για αυτούς που δεν το’χουν στην αρχή, ενώ η ιδέα της αιμοδοσίας είναι ακριβώς το αντίθετο. Είναι πολύ πιο αφαιρετική, είναι πραγματικά μια πράξη γενναιοδωρίας και δεν περιμένω καμία επιστροφή. Δηλαδή δεν περιμένω εγώ προσωπικά να πάρω αίμα επειδή το ‘χω δώσει. Βέβαια πολλοί από μας θα ήθελαν. Και ευτυχώς επειδή είναι και ανώριμο δε μπαίνουμε σ’αυτή τη διαδικασία παρά μόνο σε εξαιρέσεις. Αλλά η ιδέα είναι ότι δε δίνω για να πάρω πίσω. Τώρα το θέμα είναι οτι άμα το εξετάσετε λίγο πιο παράξενα ακόμα: Θα ήθελα να σκεφτείτε τι θα γινόταν άμα δεν είχατε δώσει ποτέ το αίμα στη ζωή σας. Υπόθεση. Δεύτερη υπόθεση: άμα κάποιος σας ενημερώσει και σας πει «τελικά μπορεί να είσαι ζωντανός για να δώσεις το αίμα σου» αλλά εσύ δε το’χεις κάνει ποτέ. Τότε ξαφνικά λες «τότε η ύπαρξή μου είναι κάπως παράξενη». Ας πάρουμε το παράδειγμα του παπά εφόσον είναι αποτελεσματικός. Ας πούμε ότι τον φτιάχνω τον παπά και ξαφνικά του λέμε δεν έχει εκκλησία να λειτουργήσεις. Λέει «δε θα με πάτε πουθενά, δε θα κάνω τίποτα;». Και λέμε «Όχι, δεν έχουμε εκκλησία, είσαι απλώς παπάς». Ε, μετά σε κάποια φάση θα πει «παιδιά δεν είναι ακριβώς παπάς αυτό. Είμαι εν δυνάμη παπάς». Καταλάβατε; Εδώ είναι το ίδιο. Άμα κάποιος σας εξηγήσει ότι σε επίπεδο της Ανθρωπότητας άμα δε σκεφτείτε ότι οι άλλοι είναι πιο σημαντικοί από εσάς τότε δεν υπάρχετε γιατί στην πραγματικότητα δε συνυπάρχετε. Γιατί η συνύπαρξη είναι πιο σημαντική από την ύπαρξη. Με το θέμα της αιμοδοσίας, όσοι έχουν δώσει αίμα έχουν εξασφαλίσει τη συνύπαρξη. Αυτό είναι απίστευτο σαν κίνηση άμα το σκεφτείτε. Γιατί ότι και να πούμε για όλη τη ζωή τους, αν έχουν κάνει τουλάχιστον αυτό, είναι ήδη κάτι. Ενώ είναι μερικοί που έχουν κάνει πάρα πολλά πράγματα και μπορεί να είναι τίποτα. Που σημαίνει πρακτικά ότι εδώ μπαίνουμε στο θέμα της ουσίας και το χρηστικό. Το χρηστικό: αν μερικοί από σας πηγαίνουν και δίνουν το αίμα τους για λόγους χρηστικότητας είναι ότι δε το κατάλαβαν. Η ιδέα είναι η εξής: σε κάποια φάση μπορεί να μην έχουμε πια ανάγκη να δίνουμε το αίμα μας. Μπορεί να υπάρχει ένας τεχνικός τρόπος να φτιάχνουμε αίμα και να αφαιρέσουμε σε όλους αυτούς τους αιμοδότες τη δυνατότητα να δώσουν το αίμα τους. Εγώ μπορώ να σας πω από τώρα ότι θα είναι στεναχωρημένοι. Γιατί δε θα έχουν πια τη δυνατότητα να προσφέρουν χαρά. Να έχουν μετα-χαρά από αυτή την πράξη. Όπως λέει ο Βασίλης να περπατάνε πάνω στη θάλασσα  τόση χαρά που έχουν. Γιατί έχει ενδιαφέρον, ξέρετε, ενώ κάνετε μια πράξη που δε βλέπετε τον άλλον, το δίνετε, το αφήνετε, κι όταν βγαίνετε είσαστε πάντοτε πολύ πιο χαρούμενος απ’ότι ήσασταν πριν μπείτε. Αυτό δε θα υπάρχει πια. Άρα πρέπει να αναρωτηθείτε αν θα το θέλαμε σαν κοινωνία. Πολύ συχνά ακούτε τις φιάλες αλλά ακούτε συνεχώς ότι λείπουν. Μερικές φορές σε μερικούς συλλόγους, επειδή έχουμε πολλές εταιρίες τέτοιου τύπου, τοπικά δε λείπει τίποτα. Αλλά ευτυχώς επειδή έχουνε περίσσευμα δίνουν σε άλλους που είναι πολύ πιο μακριά και δεν θα έχουν, αιμοπετάλια κλπ. Αυτό σημαίνει ότι στην πραγματικότητα -για να το χαρεί ο Γιάννης- η Αγάπη ακόμα κι όταν περισσεύει δεν πάει χαμένη. Ενώ θα λέγαμε «υπάρχει λύση ρε παιδί μου, το παράκανες, είναι υπερβολική αγάπη». Δεν υπάρχει υπερβολική αγάπη. Υπάρχει μόνο υπέρ-βολική αγάπη. Δηλαδή μόνο πρακτική. Αυτό σημαίνει ότι αν το μετατρέψουμε σε μια πράξη αγάπης το θέμα της αιμοδοσίας είναι πραγματικά ένας τρόπος -κι εδώ είναι πάλι σημαντικό κι υπάρχει μια διαφορά όταν δώσετε ένα όργανό σας- είναι ότι το αίμα σας ξαναφτιάχνεται. Που είναι απίστευτο άμα το σκεφτείτε. Δηλαδή όταν δίνετε ένα νεφρό δε ξαναφτιάχνεται το νεφρό, θα μείνετε με ένα νεφρό, τέλειωσε. Το αίμα ανήκει στις ουσίες που επανέρχονται. Έχει μια πολύ-κυκλική ιδιότητα. Στην πραγματικότητα εμείς, ο καθένας μας, είμαστε πηγές πολύ-κυκλικότητας αλλά δε το καταλαβαίνουμε. Γιατί όταν δε το δίνουμε μένει σε μας, άρα είμαστε του κύκλου. Μετά γίνεται φαύλος κύκλος γιατί δεν ανανεώνεται, είναι ακριβώς το ίδιο μόνο για μας. Άρα σε κάποια φάση εκφυλίζεται. Εμείς τώρα την ώρα που δίνουμε αίμα μπορούμε να αλλάξουμε κύκλο γιατί τότε το αίμα θα πάει στον άλλον. Τότε ξαφνικά αλλάζουμε το επίπεδο, δεν είμαστε πια στον κύκλο που μένει μόνο στο εσωτερικό, υπάρχει μια τάση προς τα έξω. Υπάρχει ένας εξωτερισμός αν θέλετε. Αυτά τα πράγματα δεν είναι μόνο φιλοσοφία, είναι μια προσέγγιση πολύ πιο βαρβάτη απ’ότι νομίζουμε, αλλά στην πραγματικότητα δε το νιώθουμε γιατί δεν την καταλαβαίνουμε μ’αυτό τον τρόπο. Άμα κοιτάξετε τα κύτταρά σας, ειδικά αυτά που αφορούν το αίμα, πόση διάρκεια έχουν, το καλύτερο που μπορεί να τους συμβεί είναι να μεταφερθούν σε άλλο σώμα. Εξηγώ: σε ένα παγκάκι στην Αθήνα είναι γραμμένο, στο Θησείο, «η φιλία είναι κάτι που ζει ταυτόχρονα σε δύο σώματα». Στην πραγματικότητα αυτή είναι η θετική άποψη. Στην πραγματικότητα η φιλία είναι η μοιρασιά της μοναξιάς. Μοιραζόμαστε την ίδια μοναξιά, και τότε ξαφνικά επειδή είναι μοναξιά ο ένας, μοναξιά ο άλλος, αλλά είναι και οι δύο μαζί, αυτό λέγεται φιλία, και βέβαια και αγάπη. Άμα το σκεφτείτε έτσι θα καταλάβετε γιατί δεν του επιτρέπουμε του παπά να είναι στην εκκλησία και να κάνει τη λειτουργία μόνος του. Γιατί αυτό είναι το κερασάκι. Πρωτύτερα  πήραμε το παράδειγμα ότι δε έχει εκκλησία. Τώρα του βάζετε μια εκκλησία και του λέτε δε θα’ρχεται κανένας. Πάλι δε μπορεί. Και η ιδέα είναι ότι πρέπει να υπάρχει μια προσφορά, πρέπει να το κάνει για τον άλλον, δε το κάνει μόνος του, δεν είναι μια προσευχή στο σπίτι του. Είναι λοιπόν το ίδιο. Άμα το σκεφτείτε ορθολογικά, η ιδέα της προσφοράς είναι ένας τρόπος να πολλαπλασιάσετε τη ζωή σας. Σας δίνω ένα παράδειγμα απλό: ας πούμε ότι είσαστε ηθοποιός, παίζετε πολλούς ρόλους. Μερικές φορές έρχονται οι άνθρωποι να σας μιλήσουν για τον ρόλο σας, όχι για σας. Το καλύτερο που μπορεί να συμβεί σε έναν ηθοποιό είναι στο τέλος της παράστασης να μιλάν, το κοινό, για το πρόσωπο κι όχι τον ηθοποιό. Είναι να έχουνε ξεχάσει εντελώς ότι ήταν ηθοποιός. Μπορεί να τον αγάπησαν, μπορεί να τους εκνεύρισε κτλ. Άμα στο τέλος μιας παράστασης -το λέω τώρα γι’αυτούς που είναι στην ηθοποιία- σας πει κάποιος: «ήσουν πολύ καλός στο ρόλο σου», είναι κακό. Γιατί θέλει να πει ότι δε ξέχασε ότι είσαι ψεύτης. Στο θέατρο είμαστε ψεύτες, εντάξει, είναι επαγγελματικό. Κάνουμε ψέματα στο θέατρο για να μιλήσουμε για την αλήθεια. Στη ζωή λέμε αλήθειες αλλά… τέλος πάντων. Στο θέατρο λοιπόν μπορείτε να φανταστείτε έναν ηθοποιό να έχει παίξει αρκετούς ρόλους. Στην πραγματικότητα είναι μια πολλαπλότητα. Δηλαδή βλέπετε έναν άνθρωπο αλλά έχει πολλούς ρόλους. Άρα άμα φανταστείτε ότι οι ρόλοι υπάρχουν όντως, τότε αυτός αντιπροσωπεύει πολλούς ανθρώπους ταυτόχρονα.  Είναι ακριβώς αυτό που γίνεται στην αιμοδοσία. Άμα σκεφτείτε ότι αυτός που έχει δώσει το αίμα του πολλές φορές κι έχει πάει σε διάφορους ανθρώπους, το αίμα του υπάρχει ταυτόχρονα, στην πραγματικότητα μετά ταυτόχωρα, σε πολλούς ανθρώπους. Αρχικά όταν κοιτάζουμε τα δέντρα ενός δάσους θεωρούμε ότι είναι ξεχωριστά. Μετά κάναμε διάφορες μελέτες και είδαμε ότι μερικά δέντρα -να το δείτε και σε μια ταινία, λέγεται «φαινόμενο», υπάρχει μια αναφορά- μερικά δέντρα είναι το ίδιο, από κάτω. Άρα ενώ εσείς βλέπετε ένα ολόκληρο δάσος, το δάσος είναι ένα δέντρο. Άμα το σκεφτείτε ορθολογικά θα ήταν κάπως το ανάλογο για τα κύτταρά σας. Άμα κοιτάξω ένα απ’ τα κύτταρά σας δε θα βρω την προσωπικότητά σας εκεί. Στο δεύτερο, το ίδιο. Αν τα κοιτάξω στη σειρά, δε θα βρω πουθενά που είστε. Είναι λοιπόν το ίδιο και τελικά βλέπετε -ναι Παντελή και Θανάση- ένα δέντρο μπορεί να κρύψει ένα δάσος. Αλλά το πιο ωραίο είναι ότι ένα δάσος μπορεί να κρύψει ένα δέντρο. Και αυτό δε το σκεφτόμαστε ακριβώς μ’αυτό τον τρόπο. Άρα, η ιδέα της πολλαπλότητας είναι ότι τελικά όταν θα δείτε έναν αιμοδότη, θα δείτε πολλούς ανθρώπους ταυτόχρονα εκεί που τον βλέπετε μόνο έναν. Κι είναι ένας τρόπος να πολλαπλασιαστεί. Ενώ παραμένει μοναδικός. Γιατί είναι πάντοτε ο ίδιος. Άλλα έχει πολλαπλασιαστεί με την έννοια ότι έχει βοηθήσει κι άλλους με όλες αυτές τις αιμοδοσίες που έχει κάνει και δε μπορείς πια να πεις ότι αυτός είναι μόνο εδώ. Αυτή η ικανότητα που έχουμε να δημιουργήσουμε ένα δίκτυο είναι ακριβώς αυτό που προσφέρει η αιμοδοσία. Μετά είναι μερικοί που θα σας πουν τα τεχνικά πράγματα: «πρέπει να είναι εγκαίρως»… δίνουν την εντύπωση ότι είναι τάνκερ. Δηλαδή «πρέπει να γεμίσουμε τις φιάλες, έχουμε τόσες φιάλες», και μετά σιγά-σιγά ξεχνάμε την ανθρωπιά, θυμόμαστε μόνο το υγρό. Άρα «θέλουμε αίμα, τόσες φιάλες. Οκ». Ή «Έχουμε τόσες φιάλες είναι εντάξει καθίστε στο σπίτι σας». Ενώ στην πραγματικότητα είναι μια ανατροφοδότηση της ανθρωπιάς. Είναι πολύ σπάνιο ως πράξη να κάνετε μια κίνηση ανθρωπιάς χωρίς να σας το ζητήσουν. Ακόμα και οι πιο γενναιόδωροι από μας κάνουν μια κίνηση επειδή βλέπουν κάπου μια ανάγκη, και την κάνουν εκείνη τη στιγμή, και φαίνεται από το χαμόγελο του άλλου, απ’το «ευχαριστώ» που θα πουν, ότι υπάρχει κάτι. Εδώ είναι ακριβώς μια θυσία φυσιολογική. Και τώρα θέλω να περάσω στο θέμα της θυσίας. Η ιδέα ποια είναι: υπάρχουν οι θυσίες οι οποίες είναι άχρηστες. Εξηγώ, ο Πατέρας να μη το πάρει στραβά. Θα κάνω μια διαφοροποίηση σε σχέση με τον μάρτυρα και τον ήρωα. Όχι σε θρησκευτικό επίπεδο, φανταστείτε το επίπεδο της επανάστασης. Έγινε η επανάσταση, είχαμε μάρτυρες και είχαμε και ήρωες. Οι ήρωες πάνω-κάτω είναι αυτοί που επέλεξαν στρατηγικά πότε να θυσιαστούν για να μη θυσιαστούν τα άτομα. Ενώ οι μάρτυρες δε το επέλεξαν αλλά θυσιάστηκαν. Άρα δεν υπήρχε καμία αλλαγή φάσης. Εδώ η ιδέα είναι η εξής: άμα κοπείτε είναι μια μικρή θυσία. Αλλά αυτό είναι χαμένο. Ενώ την ώρα που κάνετε την αιμοδοσία -που είναι η πληγή που δε ματώνει γιατί προσφέρεις στον άλλον όπως είπαμε- τότε αυτή την πράξη που θα ήταν χαμένη, την μεταβιβάζεις στον άλλον και ενεργοποιείτε μια σκυτάλη ενώ εσύ από μόνος σου δε μπορείς να το κάνεις. Αυτό σημαίνει ότι είναι μια στρατηγική θυσία. Μερικές φορές ακούτε τις εκφράσεις του τύπου «είμαστε όλοι ήρωες της καθημερινότητας»… αν ήμασταν όλοι ήρωες στην καθημερινότητα τότε δε θα υπήρχαν ήρωες. Γιατί ο ήρωας ουσιαστικά είναι αυτός που κάνει αυτό που δεν κάνουμε. Άμα το κάνουμε όλοι τότε τι να κάνει; Άρα, εδώ η ιδέα -άμα πραγματικά θέλετε να αγγίξετε μια πράξη που να έχει σχέση με τη θυσία και μπορεί να είναι ακόμα και η «ηρωική» είναι ότι μέσω της αιμοδοσίας έχουμε πολλές δυνατότητες για να εκφραστούμε μέσω των άλλων και να εκφράσουμε μια αγάπη η οποία δεν είναι περιορισμένη. Έχει ενδιαφέρον αυτό. Είμαστε πολύ συχνά περιορισμένοι από τις αποστάσεις. Είμαστε περιορισμένοι από τις επαφές μας. Είμαστε περιορισμένοι από τις σχέσεις μας. Θα ήθελα να αναφερθώ σε κάτι πολύ απλό, λέγεται στα μαθηματικά «το θεώρημα των μικρών κόσμων». Άμα πάρετε όλες τις επαφές σας και μετά ρωτήσετε στις επαφές σας τις επαφές τους, και στις επαφές των επαφών τις επαφές και αναρωτηθείτε σε πόσα στάδια μπορείτε να καλύψετε την Ελλάδα, η απάντηση είναι «τρία». Γι’αυτό λέγεται το θεώρημα των μικρών κόσμων. Οι επαφές δημιουργούν πολύ παραπάνω απ’αυτό που θα λέγαμε «το εκθετικό» και αυτό καλύπτει πάρα πολύ γρήγορα. Για να καταλάβετε για να καλύψετε τις Η.Π.Α χρειαζόσαστε τέσσερα στάδια.  Άρα, φανταστείτε τώρα ότι λέτε αυτά που ακούσατε στις επαφές σας. Στην πραγματικότητα δε το κάνετε γιατί είναι πολλές. Δε μιλώ για τις επαφές που βάζουμε like. Μιλώ για τις επαφές που είναι σχέσεις. Τότε θα δείτε ότι πολύ εύκολα θα μπορούσαμε να αλλάξουμε μια κατάσταση αν όλοι μαζί ήμασταν συντονισμένοι στο ίδιο πλαίσιο. Άρα, εδώ λοιπόν η αιμοδοσία μας προσφέρει αν θέλετε και μια πλατφόρμα εφαρμογών, που μπορεί να είναι από το φιλοσοφικό έως το βιολογικό, περνώντας από το ανθρώπινο, και δεν αφορά το κοινωνικό. Δεν αφορά το φύλο, δεν αφορά το χρώμα. Είναι μια προσφορά από άνθρωπο σε ανθρώπους. Και επειδή είναι ασσυμετρική είναι πραγματικά αυτό που γίνεται σ’αυτό το ντουέτο Δάσκαλος-Μαθητής. Έχουμε αλλάξει πολλά πράγματα σ’αυτό τον τομέα, αλλά τα λέμε ότι έχουμε αλλάξει, μην ανησυχείτε είναι αναλλοίωτο. Ο Δάσκαλος δίνει και στην αρχή θεωρούμε ότι ο μαθητής παίρνει. Είναι λάθος. Ο Δάσκαλος δίνει, αυτό είναι σωστό, κι ο μαθητής μεταδίδει. Γιατί άμα παίρνει χωρίς να μεταδώσει τότε έχει νεκρώσει τη γνώση. Έχει σταματήσει εκεί. Άρα, είναι ακριβώς αυτό που βλέπετε και στην Ανάσταση με τα κεριά μας. Στην αρχή νομίζουμε ότι το σημαντικό είναι να ανάψουμε το κερί. Ενώ το πιο σημαντικό είναι να ανάψουμε το κερί του άλλου. Άρα, άμα ξαφνικά έβγαινε το φως από την εκκλησία, ανάβατε το κερί και πηγαίνατε όλοι στο σπίτι σας ξαφνικά, χωρίς να κάνετε τίποτα άλλο, είναι πολύ απλό η εκκλησία θα σας έλεγε «παιδιά, δε καταλάβατε τίποτα, για άλλο λόγο το κάναμε, για τη μετάδοση». Άρα, ο μαθητής που απλώς παίρνει και δε μεταδίδει, δεν είναι μαθητής, είναι βάρβαρος. Γιατί και ο βάρβαρος παίρνει γνώσεις και τις σταματάει. Άρα, άμα το σκεφτείτε τώρα, είσαστε ζωντανοί επειδή οι γονείς σας σας έδωσαν αίμα. Είσαστε ακόμα ζωντανοί επειδή θα δώσετε αίμα στα παιδιά σας. Αλλά μένετε στο ίδιο ποτάμι. Το θέμα με την αιμοδοσία είναι ακριβώς αυτό που κάνετε με το φως και τα κεριά. Και το ερώτημα είναι το εξής: έχετε ποτέ σκεφτεί ότι ο ρόλος των κεριών είναι να λιώνουν; Άμα το πάρετε έτσι είναι πολύ λυπητερό. Αλλά στην πραγματικότητα ο ρόλος των κεριών είναι να είναι αναμμένα. Άρα αυτό που έχει μεγάλη σημασία για το κερί δεν είναι η ύπαρξή του, είναι η μεταφορά του φωτός. Άμα σκεφτείτε ότι η αιμοδοσία μας εξηγεί πάνω-κάτω ότι αυτό που έχει σημασία είναι η μεταφορά του αίματος στους άλλους για να μπορώ να πω ότι εγώ πήρα, δίνω και αυτό μου επιτρέπει να διαδώσω. Χωρίς διάδοση, τότε έχουμε μια πράξη. Η οποία είναι πάντοτε πράξη βαρβαρότητας. Άμα το σκεφτείτε σε σχέση με τις γενοκτονίες -όπως το είπες πολύ σωστά- μια γενοκτονία όταν δεν την έχουμε υποστεί εμείς οι ίδιοι είναι δύσκολο να μας την εξηγήσουνε. Είναι δύσκολο. Όταν την έχουμε υποστεί είναι δύσκολο να την καταλάβουμε. Και το θέμα είναι ότι όμως κάποιος πρέπει να το μεταδώσει. Κάποιος πρέπει να το πει. Απλώς πώς να το πει εφόσον δεν ήταν ο ίδιος θύμα; Γιατί άμα ήταν θύμα θα ήταν νεκρός. Άρα, μεταφέρει κάτι. Στην πραγματικότητα, άμα το σκεφτείτε ορθολογικά -και το λέω για τους αγωνιστές και για τους μαχητές, γιατί υπάρχουν μερικοί εδώ, τουλάχιστον γι’αυτούς που γνωρίζουν- άμα απλώς λέτε «η γενοκτονία είναι αυτό» και δεν κάνετε τίποτα άλλο, αυτό λέγεται περιγραφή. Αν διαδίδετε στους άλλους ότι αυτό έχει γίνει, είναι απαράδεκτο και είναι έγκλημα κατά της Ανθρωπότητας και δε πρέπει να ξαναγίνει, τότε αυτό είναι διάδοση. Υπάρχει λοιπόν μια ασυμμετρία. Εδώ είναι ακριβώς το ίδιο με το αίμα. Εμείς θεωρούμε όλοι μας ότι είμαστε το τέρμα του αίματός μας. Και έχει ενδιαφέρον γιατί πολύ συχνά λέμε «και μετά το θάνατο τι θα γίνει», αναρωτιόμαστε, ενώ πολλοί από μας δε μπορούν να απαντήσουν ούτε καν τι γίνεται πριν. Ούτως ή άλλως υπάρχουν ειδικοί για μετά, άρα ασχοληθείτε πρώτα με το πριν και μετά το βλέπουμε το μετά. Εδώ λοιπόν εμείς αποφασίζουμε μόνοι μας ότι είμαστε το τέρμα, γιατί δε θέλουμε να το μεταδώσουμε στον άλλον. Είναι κρίμα. Όχι είναι κρίμα για τους άλλους, είναι κρίμα για μας. Γιατί οι άνθρωποι δεν είναι φτιαγμένοι για να είναι το τέρμα. Είναι φτιαγμένοι για να ανήκουν στη συνέχεια. Και η συνέχεια μεταβιβάζεται, παρελθόν-μέλλον, είναι ακριβώς το «αγάπα αλλήλους» αλλά και σε χρονικό διάστημα, τους προηγούμενους και τους επόμενους. Το ξέρετε πολύ καλά, ανάλογα με την ηλικία σας νιώθετε πιο πολύ προηγούμενος ή επόμενος. Στο ενδιάμεσο νιώθετε μπορεί και τα δύο. Στην πραγματικότητα όταν θα ξυπνήσετε εντελώς θα νιώθετε πάντα και τα δύο. Γιατί αυτό που έχει σημασία δεν είναι να είσαι ο προηγούμενος ή ο επόμενος, είναι να είσαι ταυτόχρονα και ο προηγούμενος και ο επόμενος γιατί σημαίνει ότι θα υπάρχει συνέχεια. Άρα, άμα το σκεφτείτε λοιπόν με τον ίδιο τρόπο με το αίμα, το αίμα μας -και έχει ενδιαφέρον γιατί θα χρησιμοποιήσουμε ακόμη και το κρασί λόγω παράδοσης θρησκευτικής για να είναι κάτι το αντιπροσωπευτικό απ’το αίμα- και θέλω να αναρωτηθείτε το εξής: έχετε ποτέ σκεφτεί γιατί ο Χριστός παιδεύεται για να μας εξηγήσει τι είναι το αίμα; Θα μπορούσε να το κάνει για το ψωμί, να πει «αυτό είναι το σώμα μου», τελείωσε. Γιατί να το κάνει και το άλλο; Έχετε σκεφτεί γιατί επιλέγει το ψωμί και το κρασί; Γιατί και τα δύο δεν είναι πράγματα που υπάρχουν από μόνα τους. Χωρίς ανθρώπινη παρέμβαση δεν έχεις κρασί, δεν εμφανίζεται το κρασί έτσι, ούτε το ψωμί. Δεν δίνει σιτάρι, δε δίνει σταφύλι. Έχει ενδιαφέρον. Άμα το σκεφτείτε και λίγο πιο ιστορικά να θυμάστε ότι το πρώτο πράγμα που γίνεται με το κρασί είναι πώς να αποθηκεύσω κάτι το οποίο δε παραμένει. Το σταφύλι είναι εφήμερο. Η μετατροπή σε κρασί δεν είναι για το αλκοόλ. Αυτό είναι αυτό που νομίζουμε. Όχι, καθόλου. Στην πραγματικότητα είναι για να διατηρήσουμε σε πιο μεγάλο χρονικό πλαίσιο την ίδια την ουσία. Παλιά μάλιστα το αφυδατώνανε. Και μετά ξαναέβαζαν νερό. Σας εξηγεί και μερικά πράγματα που έγιναν. Αυτό που θέλω να σας πω είναι ότι αν έχουνε επιλεχθεί δύο στοιχεία μέσα στη θρησκεία μας που είναι τόσο χαρακτηριστικά και είναι και τα δύο φαινόμενα σύνθεσης, είναι ακριβώς γι’αυτό το λόγο. Είναι ότι δεν υπάρχουν από μόνα τους. Δεν υπάρχει ποτέ από μόνη της πηγή αίματος. Υπάρχει πηγή νερού, αλλά όχι πηγή αίματος. Είναι επειδή δε καταλάβαμε ακριβώς όλο το μήνυμα ότι εμείς είμαστε οι μεταδότες. Δηλαδή αυτό που λέει και κάνει, εμείς κάνουμε το ίδιο. Με την αιμοδοσία στην πραγματικότητα, Χριστικά (Χριστός) κάνουμε κάτι για τον άλλον. Δηλαδή ακολουθούμε αυτό που μας δίδαξε και το μεταδίδουμε. Δηλαδή παίρνουμε το μήνυμα του Δασκάλου και το μεταδίδουμε ως μαθητές. Και δεν καταλαβαίνουμε στην αρχή ότι είμαστε όλοι πηγές. Ενώ μόλις το καταλάβουμε αυτό θα αναρωτηθούμε -ξαναέρχομαι στον παπά  για να τελειώσω- ότι αν είμαστε όλοι πηγές αίματος και δεν έχουμε δώσει ποτέ το αίμα μας, τι σόι πηγή είμαστε; Αυτό ήθελα να σας πω και να σας ευχηθώ καλή συνέχεια, να σας ευχηθώ καλό πολλαπλασιασμό, γιατί στην Ελλάδα είμαστε τρεις κι ο κούκος, άρα άμα δεν προσέχουμε και τους δικούς μας, μην αναρωτιέστε μετά γιατί δε προλαβαίνουμε. Γιατί ο Θεός μας έδωσε όχι μόνο καρδιά αλλά και εγκέφαλο. Είναι για να σκεφτούμε και λίγο από πριν το μετά. Όχι μετά το πριν. Γιατί μετά, τι να κάνουμε, δε προλαβαίνουμε μετά. Άρα όλη ιδέα της διάλεξης ήταν ακριβώς όπως το είπαν και οι προλαλήσαντες: άμα ξέραμε μερικά πράγματα τέτοιου τύπου τότε θα τα δούμε λίγο διαφορετικά, και μπορεί αυτό που μας φαινόταν μια αγγαρεία, να είναι τελικά μια απελευθέρωση πηγής. Αυτό ήθελα να σας πω, ευχαριστώ πολύ, να’στε καλά".




Κυριακή 9 Νοεμβρίου 2014

Συνέντευξη του Ν.Λυγερού στην εκπομπή "Καλή σας μέρα". Ρικ 1, 3-11-2014. (Απομαγνητοφώνηση και βίντεο).

Ο δημοσιογράφος: -Καλημέρα σας.

Ν.Λυγερός: -Καλημέρα σας.

Η δημοσιογράφος: -Μπορούν να συνυπάρξουν η θρησκεία και η επιστήμη;

Ν.Λυγερός: -Πρώτα απ'όλα συνυπάρχουν εδώ και αιώνες, και κάτι που δεν πρέπει να ξεχάσουμε είναι οτι απο τους πρώτους επιστήμονες είχαμε ιερείς. Και στον τομέα τον πιό αφαιρετικό που είναι τα μαθηματικά. Δηλαδή έχουμε ονόματα όπως είναι ο Fermat, όπως είναι ο Mersenne, που προήλθαν απο τη θρησκεία και συνέχισαν βέβαια να είναι σ'αυτό το πλαίσιο. Γιατί μέσω της θρησκείας μαθαίνει κάποιος πολύ γρήγορα το θέμα της πληρότητας, το θέμα της τελειότητας, και συμβαδίζει πολύ καλά με τα μαθηματικά. Επιπλέον επειδή οι περισσότεροι άνθρωποι δεν ασχολούνται με μαθηματικά δε βλέπουν αν υπάρχει σύγκρουση με την θρησκεία. Τώρα όσο αφορά τις επιστήμες νομίζω οτι αυτό είναι το πιό σοβαρό δίλημμα: μερικές φορές έχουμε ανθρώπους που διαβάζουν κυριολεκτικά ένα κείμενο, κι άλλοι το διαβάζουν μεταφορικά. Θα ήθελα να επισημάνω έναν άλλο τομέα που είναι πιο απλός. Ο Schliemann όταν διάβαζε την Ιλιάδα όλοι του έλεγαν οτι απλώς είναι ένα μυθιστόρημα. Είναι όμως χάρη σ'αυτόν που βρήκαμε την Τροία, τις Μυκήνες. Γιατί πίστεψε οτι πίσω απ'το μυθιστόρημα υπάρχουν και μερικά στοιχεία. Τώρα όσον αφορά το θρησκευτικό, έχουμε ανθρώπους που είναι στον θρησκευτικό τομέα και είναι παντελώς άσχετοι στα επιστημονικά. Κι έχουμε και το ανάποδο. Έχουμε ανθρώπους που λένε οτι γνωρίζουν θρησκευτικά και δεν έχουν διαβάσει ούτε καν τα Ευαγγέλια. Αλλά έχουν άποψη. Το πιό ενδιαφέρον είναι οτι στον τομέα της επιστήμης και της θρησκείας όλοι πιστεύουμε οτι έχουμε άποψη. Άρα άμα αρχίσουμε με την παρατήρηση του Einstein που λέει οτι εκτός τομέα ειδίκευσης έχουμε την νοημοσύνη ενός 18χρονου, είναι πάνω κάτω το ίδιο που συμβαίνει και στα θέματα τα θρησκευτικά.

Ο δημοσιογράφος: -Κύριε Λυγερέ, υπάρχει Θεός; Τι είναι Θεός; Πώς μπορούμε να κατανοήσουμε αν υπάρχει κάτι το θείο;

Ν.Λυγερός: -Ναι, υπάρχει. Είμαι σ’αυτή την κατηγορία που δεν έχει πρόβλημα μεταξύ επιστημοσύνης και θρησκείας και ειδικά στην πίστη μας. Το άλλο θέμα είναι ότι με την επανάσταση που φέρνει ο Χριστός σε σχέση με την Παλαιά Διαθήκη και μπαίνουμε μετά στην Καινή Διαθήκη, το βλέπουμε ότι υπάρχει μια διαφοροποίηση ακόμη και στο θέμα της πορείας μιας ζωής. Αν προσέξετε πριν είχαμε εντολές οι οποίες είναι αρνητικές, δηλαδή «δεν κάνω, δεν κάνω, δεν κάνω». Έρχεται ο Χριστός και λέει «κάνε αυτό». Και είναι «αγάπα αλλήλους». Έχει ενδιαφέρον σαν προσέγγιση. Θα μπορούσαμε να πούμε το πιο φυσικό είναι να προσθέσει κι αυτός μια εντολή. Όμως δεν κάνει καμία πρόσθεση. Λέει απλώς ότι άμα κάνεις αυτό που λέω να κάνεις, δε θα προλαβαίνεις να κάνεις αυτό που σου λένε να μη κάνεις. Και αυτή η προσέγγιση είναι ριζικά διαφορετική. Και για μας -εννοώ στον χώρο της επιστήμης- είναι μια εποικοδομητική λύση, γιατί στο κάτω-κάτω της γραφής όταν κάποιος σου λέει -και το κάνουμε πολύ συχνά και οι γονείς με τα παιδιά μας- λέμε μη κάνεις αυτό, μη κάνεις αυτό, μη κάνεις αυτό, και μετά όταν το παιδί ρωτάει «τι να κάνω» του απαντάμε «ότι θες». Εδώ το πάει ανάποδα. Αυτή η προσέγγιση στον τομέα της επιστήμης είναι ότι άμα λειτουργούμε μόνο και μόνο με τα εμπόδια και τις απαγορεύσεις, στο τέλος δεν ξέρουμε πώς να εξελιχθούμε.

Ο δημοσιογράφος: -Θεωρείτε ότι η θρησκεία μπορεί να βάλει κάποια εμπόδια για παράδειγμα ή να μην αφήσει την ελεύθερη σκέψη να ταξιδέψει τόσο ώστε να μπορεί να δημιουργήσει;

Ν.Λυγερός: -Τα μεγαλύτερα εμπόδια τα βάζει η επιστήμη κι όχι η θρησκεία. Γιατί η θρησκεία είναι ένα πλαίσιο το οποίο άμα ξέρουμε τους κανόνες, βλέπουμε ακριβώς πώς λειτουργεί. Το θέμα με την επιστήμη είναι ότι πρέπει να περάσει στο πείραμα. Υπάρχει μεγάλη διαφορά. Γι’αυτό σας λέω ότι στα μαθηματικά δεν έχουμε τόσο μεγάλο θέμα. Δεν έχουμε την έννοια του πειράματος, έχουμε μόνο την έννοια της απόδειξης. Ο συλλογισμός ας πούμε ενός ανθρώπου όπως είναι ο Spinoza που θα γράψει κείμενα φιλοσοφίας και ηθικής με έναν τρόπο καθαρά μαθηματικό, δε μας εμποδίζει να τον διαβάζουμε, αντιθέτως, διευκολύνει. Είναι ακριβώς το ίδιο που γίνεται και με τα Ευαγγέλια. Άρα δεν μπορούμε να πούμε ότι η θρησκεία βάζει ένα εμπόδιο. Μπορεί παλαιότερα, γιατί είχαμε μια θρησκεία που ήταν -ξέρετε ας πούμε, όταν η θρησκεία νομίζει ότι η γη είναι επίπεδη, σίγουρα είναι ένα εμπόδιο, αλλά στην πραγματικότητα αυτό δεν είναι γραμμένο κάπου. Είναι απλώς ότι ήταν το πιο απλό μοντέλο. 

Η δημοσιογράφος: -Όσο αφορά την δημιουργία της ζωής;

Ν.Λυγερός: -Το ίδιο. Η δημιουργία της ζωής αν θέλετε…

Η δημοσιογράφος: -Εκεί νομίζω διίστανται οι απόψεις.

Ν.Λυγερός: -Διίστανται σε πιο επίπεδο;

Η δημοσιογράφος: -Η επιστήμη λέει κάτι άλλο, η θρησκεία λέει κάτι άλλο.

Ν.Λυγερός: -Η θρησκεία αρχίζει με αυτό που είναι ιερό. Π.χ όταν ξέρουμε ας πούμε ότι ο Αδάμ θα ονομάσει, για να ονομάσει πρέπει να προ-υπάρχει κάτι. Άρα η ιδέα ποια είναι: ο Θεός τα δημιουργεί και μετά ο Αδάμ είναι αυτός που θα ονομάσει, τα ζώα, τα φυτά. Αυτό σημαίνει ότι πρακτικά ήταν και πριν. Ακόμη κι όταν λέμε για τον Παράδεισο ξέρουμε ότι όταν βγαίνουν πάνε κάπου. Άρα στην πραγματικότητα το πρόβλημά μας με τη θρησκεία είναι ότι απλοποιούμε πολύ τα μηνύματα, τα εκφυλίζουμε και μετά έχουμε την εντύπωση ότι είναι μόνο αυτό. Τότε μπαίνουμε σε ένα δογματικό πλαίσιο και δεν κατανοούμε ότι άμα τα κοιτάξουμε πιο ορθολογικά και πιο σφαιρικά μέσα σ’ένα πλαίσιο όπου υπάρχει και το συναίσθημα, δηλαδή υπάρχει και το θέμα της πίστης -και πρέπει να ξέρουμε το εξής: οι ερευνητές υψηλού επιπέδου περνάν πρώτα από την πίστη, ακόμη και στο αποτέλεσμα ενός πειράματος παρά από την διαπίστωση ή ακόμα και την εξακρίβωση.

Ο δημοσιογράφος: -Δηλαδή τι εννοείτε ακριβώς;

Ν.Λυγερός: -Εννοώ ότι πρέπει να περάσουν από το θέμα της εικασίας, δηλαδή να σκεφτούν ότι αυτό μπορεί και να γίνεται ενώ δεν έχουνε κανένα αποδεικτικό στοιχείο. Άμα απορρίψουν αυτή τη μεθοδολογία, δηλαδή ουσιαστικά άμα απορρίψουν αυτή τη θρησκευτική προσέγγιση δε μπορούν να βρουν πράγματα. Και γι’αυτό το λόγο υπάρχει κι ένας τομέας που λέγεται σ’αυτό το επίπεδο serendipity. Είναι η ικανότητα να βρίσκεις αυτό που δεν ψάχνεις. Άμα το σκεφτούν ορθολογικά είναι πολύ παράξενο. Κι όμως είναι αυτό που θα δούμε με το θέμα της ανακάλυψης και της αποκάλυψης. Μερικές φορές είμαστε υποχρεωμένοι να περάσουμε από αυτό το στάδιο της αποκάλυψης και μετά να επανανακαλύψουμε αυτό που έγινε. Αυτές οι προσεγγίσεις ουσιαστικά σε επίπεδο νοητικών σχημάτων μοιάζουν πάρα πολύ με τη θρησκεία. Η ιδέα επιπλέον είναι οτι υπάρχει ο σεβασμός. Στη θρησκεία ακόμη και οι μικροί άνθρωποι - τα παιδιά- μαθαίνουν ότι πρέπει να σέβεσαι κάτι που δεν το έχεις καταλάβει από την αρχή. Αυτό δε σημαίνει ότι δε θα το καταλάβεις ποτέ. Μερικές φορές θα θέλαμε να καταλαβαίνουμε όλα όσα γίνονται. Με τη θρησκεία καταλαβαίνουμε ότι υπάρχει κι ένας χρόνος, όπου αυτό είναι επιτρεπτό μετά από κάποια μελέτη. Τα πιο παράξενο αν θέλετε είναι το εξής: Στα μοναστήρια για πολλούς αιώνες μελετούσαμε. Ακόμα και τώρα εννοώ. Άρα αυτό το ξέρουμε ότι έχει γίνει. Ρωτάω: αν είμαστε απλώς πιστοί, γιατί να μελετάμε; Δεν έχει νόημα, επειδή θα πούμε ότι «εντάξει, ο Θεός τα κάνει όλα, εμείς απλώς ακολουθούμε».

Η δημοσιογράφος: -Επειδή ακολουθούμε, ακολουθούμε κι αυτό που έχει πει πάλι ο Χριστός: «πίστευε και μη, ερεύνα».

Ν.Λυγερός: -Όχι, όχι, να το ξέρεις ότι δεν το ‘χει πει ο Χριστός αυτό.

Η δημοσιογράφος: -Ποιος το ‘χει πει;

Ν.Λυγερός: -Κανένας, αυτό δεν είναι γραμμένο σε κείμενο. Αυτό είναι παράδοση. Κι εδώ είναι ένα πρόβλημα που έχουμε: είναι ότι εκφυλίζεται η θρησκεία, γίνεται μια παράδοση και μετά όταν ρωτάς σε κάποιον γιατί είναι έτσι, σου λέει έτσι είναι η παράδοση. Η θρησκεία είναι με το πρέπον, και δεν είναι με το πρέπει. Όταν μπαίνει πολύ το πρέπει είναι ότι στην πραγματικότητα δεν ξέρουμε πια τον κανόνα. Κι επειδή δεν ξέρουμε πια τον κανόνα λέμε να μην κάνουμε άλλον. Όταν κοιτάζουμε τις διαμάχες του Χριστού με τους Φαρισαίους και τους Γραμματείς θα δούμε ότι υπάρχει ένας διάλογος, θα δούμε κάθε φορά οτι του κάνουν πονηρές ερωτήσεις για να τον παγιδεύσουν, θα δούμε ότι αυτός ξέρει ότι είναι εδώ και τους απαντάει έτσι ώστε -θα το λέγαμε εμείς πιο λαϊκά τώρα- να τους ταπώσει. Γιατί άμα κοιτάξετε τα Ευαγγέλια μετά την απάντηση του Χριστού δεν υπάρχει ερώτηση ή επερώτηση.

Ο δημοσιογράφος: -Επειδή έχει καλυφθεί πλήρως.

Ν.Λυγερός: -Ναι, γιατί στην πραγματικότητα λειτουργεί σ’ένα τριπλό επίπεδο. Λειτουργεί στον κανονισμό, δηλαδή μιλάει για τους κανόνες της Παλαιάς Διαθήκης και τους λέει «εκεί πέρα δε γράφει αυτό;». Μετά τους μιλάει για την παράδοσή τους. Και μετά τους μιλάει ορθολογικά. Χρησιμοποιώντας βέβαια πάντοτε και παραβολές έτσι ώστε να υπάρχει μια κατανόηση απ’τους περισσότερους.

Ο δημοσιογράφος: -Επίσης ο Χριστός δεν απαντάει για κάτι το οποίο δεν έχει δει ο κόσμος; Δηλαδή για παράδειγμα: εμείς λέμε σήμερα αν έρθει κάποιος και μας πει «είδα την Αμερική» κι εσύ δεν έχεις πάει στην Αμερική θα πεις ότι αυτός που δεν είδε την Αμερική και λέει ότι δεν υπάρχει η Αμερική είναι ηλίθιος, στην ουσία, έτσι δεν είναι; Αυτό γίνεται και με τη θρησκεία μας. Κάποιος μας αποδεικνύει ότι υπάρχει κάτι άλλο στη ζωή. Η επιστήμη όμως πολλές φορές δε δέχεται ότι υπάρχει κάτι άλλο, η μετα-θάνατον ζωή.

Ν.Λυγερός: -Συμφωνώ απόλυτα. Αυτό θα λέγαμε ότι θα μπορούσε να υπάρχει έως τον 19ο αιώνα. Μετά η επιστήμη εξελίσσεται πάρα πολύ και αρχίζουμε να έχουμε θεωρίες τις οποίες δε μπορούμε να αποδείξουμε αμέσως. Κατά συνέπεια βλέπουμε ότι είναι ορθολογικές, ότι στέκουν, αλλά δεν έχουμε κανένα πείραμα που το διαπιστώνει. Κατά συνέπεια εδώ αρχίζουμε να έχουμε ένα θέμα πίστης. Υπάρχουν θεωρίες που είναι ακόμη πιο πολύπλοκες όπου έχουν τα ίδια αποτελέσματα μεταξύ τους αλλά τη διαφορετική δομή. Άρα άμα πάρετε ας πούμε την κβαντική μηχανική και πάρετε την θεωρία διακλαδώσεων ξέρουμε να αποδείξουμε ότι είναι ισόμορφες λογικά αλλά η μία λέει ότι υπάρχει ένας κόσμος όπου υπάρχει το απροσδιόριστο, η άλλη λέει ότι υπάρχει ένας πολλαπλός κόσμος όπου είναι προσδιορισμένο αυτό που κάνουμε αλλά δε ξέρουμε σε ποιόν κόσμο το κάνουμε. Αυτές οι δύο θεωρίες είναι ίδιες. Τώρα, το να πιστεύετε στη μία ή στην άλλη είναι καθαρά θέμα πίστης γιατί στα αποτελέσματα αποδεικνύει ότι έχουν ακριβώς την ίδια προσέγγιση και τα ίδια αποτελέσματα. Αυτό σημαίνει ότι έχουμε επιλογή.

Η δημοσιογράφος: -Όσο αφορά ας πούμε την κλωνοποίηση, ξέρουμε ότι η θρησκεία δεν αποδέχεται κάτι τέτοιο.

Ν.Λυγερός: -Μα και η επιστήμη δεν αποδέχεται. Δηλαδή, μπαίνει τώρα το θέμα της κοινωνίας, έχετε βάλει έναν τρίτο παράγοντα.

Η δημοσιογράφος: -Η βιοηθική.

Ν.Λυγερός: -Η βιοηθική ασχολείται με τον τομέα της εξέλιξης μεταξύ της ηθικής και της ιατρικής. Αλλά εδώ μπαίνουν οι χώρες. Δηλαδή, ας πούμε, για την κλωνοποίηση που λέτε, υπάρχουν πάρα πολλές χώρες που το έχουν απαγορεύσει, κι υπάρχουν χώρες που το επιτρέπουν , όπως είναι ακόμα και η Ιταλία. Άρα το θέμα ποιο είναι: είναι ότι τώρα μπαίνει ο τρίτος παράγοντας ο οποίος λέει «εγώ μεταξύ των δύο κάνω αυτό που θέλω εγώ νομοθετικά». Αν η νομοθεσία αλλάξει δε ρωτάνε ούτε στη θρησκεία, ούτε στην επιστήμη αν αυτό γίνεται ή όχι. Και για να καταλάβετε λίγο το επίπεδο που έχουμε, πριν γίνει η πρώτη κλωνοποίηση μιας γάτας, νομίζαμε ότι κλωνοποίηση σημαίνει ακριβώς το ίδιο. Όταν έγινε η γάτα είδαμε ότι οι κηλίδες πάνω στη γάτα δεν είναι ίδιες. Που σημαίνει ότι είμαστε ακόμα πολύ πίσω σ’αυτό που νομίζουμε ότι είναι ακριβώς το ίδιο. Κατά συνέπεια, εδώ, η επιστήμη απλώς παίρνει μια θέση του τύπου αν είμαστε έτοιμοι ή όχι. Και γι’αυτό μπαίνει η βιοηθική η οποία εντάσσεται και στο πλαίσιο της κοινωνίας και θα θεωρήσει ότι σε μερικά πράγματα είμαστε έτοιμοι, σε άλλα όχι. Π.χ μια κλωνοποίηση που μπορεί να έχει νόημα είναι με το αίμα. Έχουμε πάρα πολλά προβλήματα με το αίμα επειδή δεν υπάρχουν ακόμα πολλοί αιμοδότες. Μπορούμε να φτιάξουμε αιμοσφαίρια που να μας επιτρέπουν να κάνουμε μια κλωνοποίηση που βοηθάει τους ανθρώπους. Αλλά προσέξτε, σε ποιο επίπεδο μετά πηγαίνουμε. Κι επιπλέον, δε πρέπει να ξεχνάμε: Η διαφοροποίηση μπορεί να γίνει ακόμη και στις μεταμοσχεύσεις. Είναι μερικοί που τις δέχονται, είναι άλλοι που δε τις δέχονται. Άρα, σ’αυτό το πλαίσιο θα σας πω κάτι πάρα πολύ απλό: πριν, όταν δίναμε το αίμα μας στον άλλον δεν ξέραμε ότι υπήρχαν ομάδες. Άρα υπάρχουν άνθρωποι που πέθαιναν από μετάγγιση επειδή δεν ήταν συμβατό. Όταν ανακαλύψαμε -τώρα εσείς κανονικά ξέρετε την ομάδα σας- αυτό δεν είναι κάτι που είναι εναντίον της θρησκείας. Και πρέπει να συμπληρώσουμε λέγοντας το εξής: oτι μερικές φορές δε μπορείς να δώσεις εσύ το αίμα σου στον άλλον. Αν λοιπόν το πάρουμε κυριολεκτικά, θέλει να πει ότι μερικοί άνθρωποι δεν είναι συμβατοί στο θέμα του αίματος. Αυτό που λέει η επιστήμη είναι κοιτάξτε να είσαστε στην ίδια ομάδα. Τι θέλω να πω, άμα κοιτάξουμε τα δύο αυτά, στην αρχή θα μπορούσαμε να πούμε: το αίμα είναι το ίδιο για όλους. Μετά καταλαβαίνουμε ότι δεν είναι ακριβώς το ίδιο για όλους. Και μπορούμε να πούμε ότι μέσα σε μία ομάδα είναι συμβατό κι είναι το ίδιο.

Ο δημοσιογράφος: -Κύριε Λυγερέ, στην ουσία μας λέτε ότι πρέπει να συνδυάσουμε και τα δύο, και την επιστήμη και τη θρησκεία.

Ν.Λυγερός: -Ναι. Από την αρχή της Ανθρωπότητας πάντοτε υπήρχαν αυτά τα δύο και θα υπάρχουν πάντα. Άμα θέλετε μπορείτε να το δείτε σαν κορόνα και γράμματα, τα οποία συμπληρώνει το ένα το άλλο. Οι περισσότεροι άνθρωποι άμα τους πείτε ποιο είναι το αντίθετο από κορόνα σας λένε γράμματα. Ενώ το αντίθετο από κορόνα είναι κορόνα. Γιατί άμα βάλετε ένα νόμισμα που έχει κορόνα και κορόνα δεν είναι νόμισμα. Άρα εμείς το συμπληρωματικό το θεωρούμε μερικές φορές αντίθετο, ενώ το αντίθετο στην πραγματικότητα μπορεί να είναι το ίδιο. Εδώ, οι μεγάλες διαμάχες πολύ συχνά γίνονται μεταξύ των θρησκειών, και μεταξύ των επιστημών.

Ο δημοσιογράφος: -Μάλιστα.

Η δημοσιογράφος:-Βέβαια, είναι το παράδειγμα νομίζω όσον αφορά και την Ορθόδοξη και την Καθολική εκκλησία.

Ν.Λυγερός: -Όχι μόνο αυτό.

Η δημοσιογράφος: -Είναι Χριστιανικές κι οι δύο.

Ν.Λυγερός: -Αυτό είναι ακόμη χειρότερο γιατί είμαστε μέσα στο πλαίσιο του Χριστιανισμού. Αλλά θέλω να πω ότι τα πιο σκληρά επιχειρήματα δεν είναι μεταξύ της θρησκείας και της επιστήμης, είναι στον ίδιο τον χώρο, από τις δύο πλευρές.

Η δημοσιογράφος: -Ακριβώς. Είναι αρκετά φιλοσοφικό αυτό το οποίο λέτε και χρειάζεται αρκετή σκέψη για να το κατανοήσει κάποιος, και δυστυχώς σ’αυτή την εκπομπή δεν μας έμεινε άλλος χρόνος.

Ο δημοσιογράφος: -Θέλω να ρωτήσω κάτι όμως, δε ξέρω αν έχω τον χρόνο, μ’ενδιαφέρει πάρα πολύ, πάρα πολύ.

Η δημοσιογράφος: -Δεν έχεις χρόνο λέει ο παραγωγός… ρώτα όμως αυτή τη στιγμή.

Ο δημοσιογράφος: -Κύριε Λυγερέ τι γίνεται με το θάνατο;

Ν.Λυγερός: -Τι τι γίνεται με το θάνατο;

Ο δημοσιογράφος: -Η επιστήμη λέει ότι δεν υπάρχει τίποτα μετά το θάνατο…

Ν.Λυγερός: -Όχι, όχι…

Ο δημοσιογράφος: -…ενώ η θρησκεία υποστηρίζει ότι αυτή είναι η ουσία.

Ν.Λυγερός: -Ας το συνεχίσουμε λοιπόν στο φιλοσοφικό. Ο θάνατος είναι η αρχή. Δεν είναι το τέλος. Είναι μόνο όταν συνειδητοποιούμε ότι υπάρχει θάνατος που αρχίζουμε να ζούμε πραγματικά. Και μετά, αυτή η απασχόληση που σας προβληματίζει τι γίνεται μετά, είναι πρώτα να σκεφτείτε τι γίνεται πριν. Αν κάνετε κάτι πριν, που έχει νόημα, τότε δε θα έχετε πρόβλημα με το μετά.

Η δημοσιογράφος: -Αν κάνουμε κάτι το οποίο έχει νόημα πριν τον θάνατο, δε θα μας απασχολεί επειδή θα είμαστε ικανοποιημένοι απ το τι έχουμε κάνει και δε θα μας απασχολεί…

Ν.Λυγερός: -Και μετά θα υπάρχει η συνέχεια που θα είναι η φυσιολογική.

Η δημοσιογράφος: -Ακόμη καλύτερη, μάλλον. Ευχαριστούμε πάρα πολύ.

Ν.Λυγερός: -Να’στε καλά.

Η δημοσιογράφος: -Ίσως θα είναι το επόμενό μας θέμα, έτσι για να δώσουμε περισσότερες πληροφορίες στον κόσμο, να μην ανησυχεί ακριβώς για το μετά και για το όταν θα έρθει ο θάνατος. Αν συμφωνείτε κι εσείς βεβαίως να συζητήσουμε για τον θάνατο.

Ν.Λυγερός: -Ο θεός είναι ήδη εδώ για μετά, ας ασχοληθούμε και με το πριν κι ας κάνουμε κάτι που τον ευχαριστεί.






25η Μαρτίου - Τι είναι Ελληνισμός

 Η χώρα μας δεν είναι απλά χώρος αλλά πνεύμα, τόσο οικουμενικό που εμπνέει και επηρεάζει παγκοσμίως και διαχρονικά, μερικές φορές περισσότερ...